21. THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG (HAI PHONG CITY)

Latitude: 20°30’39” to 21°01’15” North latitude

Longitude: 106°23’39 to 107°09’39” East longitude

Region: Red River Delta

Area: 1.520.7 km ² (587.14 sq mi).

Population: 1.837.302

7 Inner Districts: Hong Bang, Ngo Quyen, Le Chan, Kien An, Hai, An, Duong Kinh, Do Son.

6 Suburban District: Thuy Nguyen, Anh Duong, An Lao, Kien Thuy, Tien Lang, Vinh Bao (suburban)

2 Island District:  Cat Hai, Bach Long Vi.

Calling Code: 31

Vehicle Code: 15 – 16

Postal Code: 35

ISO 3166-2: VN – 62

 

Phía bắc giáp Tỉnh Quảng Ninh

Tây – Nam giáp giới Thái Bình, Hải Dương.

Phố Cảng – Phượng Vĩ rợp đường

Phía đông thì lại giáp dòng biển Đông.

 

Địa hình lắm núi, nhiều sông

Trọng điểm kinh tế Biển – Công – Thương trường.

Giao thông 4 trục lộ đường

Sắt, Không, Thủy, Bộ liệu lường tới lui.

 

Sân bay Tiên Lãng, Cát Bi

5A, cao tốc  đường đi ngoại thành.

Cầu Kiền, Thượng Lý đồng hành

Cầu Rào, Khuể, Niệm, Kiến An, An Đồng…

 

15 huyện, đảo dân đông

Triệu rưỡi Kinh – Việt, Hoa đồng sống chung.

Hải tần phòng thủ” anh hùng

Lê Chân nữ tướng khai vùng An Biên.

 

Đại Hành, Hưng Đạo, Ngô Quyền

Bạch Đằng hùng trận hữu truyền vạn niên.

Bỉnh Khiêm: Lê – Mạc trạng nguyên

Sấm Trình – Thái Ất”, linh thiêng vĩnh hằng.

 

Lê Ích Mộc, Trần Tất Văn

Trạng thời Lê – Mạc: Cung Hoàng, Hiến Tông.

Thơ, văn, nhạc, họa hòa dòng

Văn Cao, Đoàn Chuẩn tiên phong một thời.

 

Khái Hưng bi sử để đời

“Văn Đoàn – Tự Lực” đầy vơi não nùng.

Tất Văn, Quang Riệu, Thanh Tùng

Trần Bảng, Hoàng Qúy với cùng Lệ Thu.

 

Đứng tư tổng ngạch doanh thu

Hải Phòng định mức chi – bù bình quân.

Mưa nhiều, nóng ẩm Đông – Xuân

Rạo rực người đến, buân khuân kẻ về.

 

500 đường phố lượn lờ

Ngắn dài cách biệt ngẩn ngơ khách chờ.

Ai thăm thành phố ngày thơ

12 bến đã đợi chờ từ lâu:

 

Đồ Sơn, Vĩnh Bảo, Cầu Rào

Cát Hải, Đinh Vũ rồi vào Kiến An.

Tam Bạc,Tiên Lãng, Thủy Nguyên

Kiến Thụy, Niệm Nghĩa xuôi miền Lạc Long.

 

20 cầu bắc qua sông

Cầu Quay, cầu Niệm, Lạc Long, cầu Rào.

Cầu Kiền, cầu Bính, Qúy Cao

Cầu Nghìn, cầu Gía ra vào Thủy Nguyên.

 

Tiên Cựu, Đá Bạc, An Dương

An Đồng, Thượng Lý thông thương Hồng Bàng.

Cầu Đá Bạc nối Bạch Đằng

Cầu Khuể, Đình Vũ chùn chằn bước đi.

 

Hải quan, cửa khẩu Cát Bi

Cửa ngõ quốc tế chuyến đi Hải Phòng.

Bến tàu Hoàng Diệu khai thông

Đình Vũ, Chùa Vẽ cảng trong, cảng ngoài.

 

20 Cao, Đại sinh sôi

24 Trung cấp đồng thời mọc lên.

Giáo dục trung, tiểu làm nền

Trường chuyên Trần Phú sáng tên, nở mày.

 

Y tế bệnh viện cũng dầy

Quy mô kiến trúc mặt mày vẫn riêng.

11 bệnh viện ưu tiên

Đa khoa, Phụ sản, Trẻ em, Tâm thần…

 

Kiến trúc có tượng Lê Chân

Hồng Bàng, Tam Bạc xuất thân Tây – Tàu.

Trung tâm, Nhà hát hàng đầu

Quán hoa, Triễn lãm, đẹp màu các Cung.

 

Các tòa nhà ở Quang Trung

Ngô Quyền, Trần Phú nhìn chung thế bề.

Ánh Dương, LG, Tower

Cozyvill căn hộ, lượn lờ Vincom.

 

TD Lakeside nhìn… xôm

Tinh Thành thương mại đợi… gom tiền về.

Tòa nhà Hàng Hải Tower

Catbi dự án vẫn chờ ý thiên.

 

Vườn hoa, hồ nước, công viên

Lâm Tường, Hạnh Phúc, An Viên, Dư Hàng.

Hồ Sen, Tam Bạc mơ màng

Hồ Đào, Hạnh Phúc ngỡ ngàng mắt tiên.

 

Vườn hoa – Vườn Trẻ, Bỉnh Khiêm

Nhà Diều triển lãm, còn thêm Lâm Tường.

Phương Lưu, Quần Ngựa khiêm nhường

Lặng nhìn gót ngọc qua đường này đây.

 

Đây “Sân vận động Lạch Tray”

Sân nhà thi đấu hiện nay Ngô Quyền.

Thể Thao Văn Hóa Thanh Niên”

Lòng cuồng nhiệt cổ động viên đâu bằng.

 

Khu nhà thi đấu đa năng

Câu lạc bộ bóng Xi Măng Hải Phòng”.

Á quân, vô địch lấy xong

“Sân vận động Cảng” chật không chỗ ngồi.

 

Truyền thông thời buổi lên ngôi

FM phát sóng đi đôi truyền hình.

Báo Hải Phòng”, “Báo An Ninh”

“Tạp chí Cửa Biển” đưa tin cộng đồng.

 

Liên doanh Việt – Nhật – Hồng Kông

Công nghiệp Đình Vũ, Đồ Sơn đã thành.

Đình Vũ – Cát Hải vang danh

Dịch vụ cảng biển phần hành Thủy Nguyên.

 

Hồng Bàng Chợ Sắt hoàng kim

Chợ Ga, Tam Bạc, chợ phiên: Chợ Hàng.

Chợ hoa Hạ Lũng, Quán Toan

Chợ… đồ cũ với chợ Con đủ đầy.

 

Cát Ông, Cát Đuối, hòn Mây

Cát Bà – đảo Ngọc đắm say lòng người.

Nguyên sinh rừng thật xinh tươi

Cát Gia, Lan Hạ đá vôi hữu tình.

 

Cát Cò thoải mái ngâm mình

Thủy cung mực, cá… cung nghinh lượn lờ.

Phù Long động đẹp như thơ

Trung Trang nhũ đá như tơ giăng mành.

 

Vườn quốc gia thật trong lành

Đa dạng sinh học tươi xanh Cát Bà.

Núi Voi một cõi sơn hà

Nam Tào, Bắc Đẩu với là hang Chiên.

 

Họng Voi, Cá Chép, Long Tiên

Hang Vua thắng cảnh Tràng Kênh vua Hùng.

Đồ Sơn cát cát trùng trùng

Phi lao rợp bóng xanh cùng với thông.

 

Đình Hàng Kênh chạm khắc rồng

Ngô Quyền chính thống thờ dòng đế vương.

Chùa Dư Hàng tượng và chuông

Đền Nghè, Bà Đế – Thị Hương họ Đào.

 

Trạng Trình di tích văn hào

“Chí trung chí thiện” thanh tao giữ mình.

“Hội đền Phò mã Văn Thành”

Hội thi pháo đất”, “hội đình Phường Dư”.

 

“Hội đình Hạ”, “Hội An Lư”

Họ Trần thờ tự, đánh đu, chọi gà.

Mùng chín, tháng tám tỉnh nhà

Đồ Sơn lễ hội” lớn là Chọi Trâu.

 

“Chiều trên bến cảng” tìm nhau

“Thành phố hoa phượng” ngàn sau nhớ hoài.

Hát Dúm đối đáp mặn mòi:

Chàng mà đối được, thiếp thời theo không”.

 

Bánh đa cua ở Hải Phòng

Đặc sản miền biển no lòng bún tôm.

Bánh cuốn nguội thấy thèm thòm

Ốc xào, sò nướng vô mồm thấy… tiên!

 

Bạch Đằng tích sử còn nguyên

Thái Bình, sông Luộc vạn niên hãy còn.

Lạch Tray, Văn Úc, Kinh Môn

Sông Hóa, sông Cấm chảy mòn tháng năm.

 

Đồng xanh lúa chín âm thầm

Niềm vui Vĩnh Bão chuyên tâm cấy cày.

Trăm năm phượng vĩ còn cây

Ngàn năm phố Cảng rồng bay uốn mình.

 

22. TỈNH THÁI BÌNH (THAI BINH PROVINCE)

Latitude: 20°17′ to 20°44′ North latitude

Longitude: 106°06′ to 106°39′ East longitude

Region: Red River Delta

Area: 1.546.5 km ² (597.1 sq mi).

Population: 1.780.954

Capital: Thai Binh City

Districts: Hung Ha, Quynh Phu, Thai Thuy, Dong Hung, Vu Thu, Kien Xuong, Tien Hai.

Calling Code: 36

Vehicle Code: 17

Postal Code: 33

ISO 3166-2: VN – 20

 

Thái Bình bằng phẳng địa hình

Chung quanh biển cả hết mình chở che.

Tây nam: Nam Định cận kề

Hà Nam hàng xóm vỗ về phía tây.

 

Hưng Yên: Tây Bắc bắt tay

Phía bắc tình bạn vơi đầy Hải Dương.

Hướng Đông Bắc giáp Hải Phòng

Biển Đông uốn lượn giáp sườn phía đông.

 

Mường, Hoa, Tày, Thái, H’mông

8 huyện, 1 phố, phần đông nhu mì.

Dân hơn triệu tám kiên trì

Công – Nông hòa hợp ngại gì khó khăn.

 

Tháng 10 mùa lạnh, mưa giăng

Tháng 11 hạn khô cằn, hạ sang.

Khí hậu nhiệt đới vội vàng

Biển Đông nổi gió kéo tràn tới đây.

 

sông chảy lượn đêm ngày

Sông Trà, Hồng, Hóa, Luộc đong đầy nghĩa quê.

Phù sa nước lũ đưa về

Mùa đông biển mặn tứ bề hư hao.

 

Tài nguyên khoáng sản dồi dào

Khí đốt Tiền Hải đã vào bội thu.

Than nâu trử lượng dự trù

Nếu khai thác đúng chẳng bù Quảng Ninh.

 

Công ty dầu khí Tây Ninh

Giếng khoan Tiền Hải giải trình thử khoan.

Vital nước khoáng Hưng Hà

Nước nóng Duyên Hải thử qua phải ghiền.

 

Giao thông đường bộ đáng tiền

37, 39 Hưng Yên – Hải Phòng.

Lộ 10 liên tỉnh hướng đông

Tây nam 7 tỉnh đồng thông các đường.

 

Anh từ đất tỉnh Hải Dương

Vượt cầu Hiệp tới quê hương Thái Bình.

Thái Bình quê ngoại thắm tình

Sông Hồng cầu vượt thăm mình Hà Nam.

 

Ninh Bình – Cầu Giẽ ai làm

Qua đường cao tốc khen thầm ý hay.

Ô tô ven biển chiều nay

Gió lùa cửa sổ đẹp ngày Kiến Xương.

 

900 tổng số nhà trường

Mầm non, tiểu – đại lo đường thí sinh.

Trường Nguyễn Đức Cảnh, Thái Bình

Bắc Kiến Xương có giá mình trường chuyên.

 

Giáo dục nở mặt trường Chuyên:

Trường Nguyễn Du nọ đương nhiên dẫn đầu.

Đại học Y có từ lâu

Văn hóa, kỹ thuật chuyên sâu dạy nghề.

 

Các khu công nghiệp tứ bề

Tổng sản phẩm đạt tới lề thứ ba.

Điện lực ở cấp quốc gia

Chục khu công nghiệp đang đà tiến xa.

 

Tiền Hải, Phúc Khánh, An Hòa

Phong Phú, Đức Cảnh, Minh Hòa ưu tiên.

Thanh Nê, Gia Lễ, Diêm Điền

Đồng Tu, Tiền Hải, Mỹ Xuyên, Cầu Nghìn.

 

Vẫn còn hàng chục công trình

Thương mại, khách sạn thay hình đổi da.

Dây truyền cán thép thử qua

Một thời điện tử hiện ra rành rành.

 

Cồn Đen, Cồn Thủ, Cồn Vành

Nơi bần, sú, vẹt tranh giành náo thân.

Phù du sinh vật, tảo chân

Nuôi trồng thủy sản giúp dân xóa nghèo.

 

Người nào bán chiếu mắc eo

“Giết vua”, tội gán phải theo… ông bà?

Đào hầm chôn sống người ta

Công tội hai gánh đố là ai đây?

 

“Rắn đầu biếng học” qúa tay

Ai nhà trí học thơm lây các trường?

Ai tinh Hán – Phật vô lường

Hán Việt Từ Điển” phi thường viết ra?

 

Hải Nguyên, Nhân Xá, Phương La

Kiến Xương, Quỳnh Phụ, Hưng Hà, Thái Phương.

Nghề dệt, rèn, đúc nghe thương

Tây An đan mũ vấn vương mái đầu.

 

Xa nhau có nhớ về nhau

Chiếu chăn làng Hới bấy lâu vẫn nồng?

Nam Cao dệt dũi còn không

Đồng Xâm chạm bạc nhìn trông xuất thần.

 

An Phú chạy chợ nuôi thân

Ngày xưa ớt đỏ nay dân trồng hành.

Ngày xưa thuốc lá giàu nhanh

Ngày nay cuốc ruộng thâm canh đợi giàu.

 

Tiền Hải khí đốt mỏ dầu

Vùng đồng bằng có than nâu sông Hồng.

Duyên Hà khoáng nóng đang thông

Vital nhãn hiệu tây đông lẫy lừng.

 

Văn hóa truyền thống Đông Hưng

Rối nước làng Nguyễn, tưng bừng hội thiêng.

Hai mươi tháng tám lệ riêng:

Đồng Bằng khai hội phá Nguyên” cáo thành.

 

Ếch Vồ, Trải Cạn chân nhanh

Múa Giáo – Thượng Liệt” tâm lành, trí thông.

“Múa Kéo chữ” thuộc cộng đồng:

“Thái – Bình – Cảnh – Sắc” đèn lồng xếp nên.

 

Múa Bệt” gậy dẻo sức bền

Múa Dật”, thiếu nữ hai bên chúc mừng.

Phật, Thánh mâm qủa đã dưng

Bà Đà cùng với ông Đùng sánh đôi.

 

Chiếu chèo làng Khuốc lâu đời

Chùa Keo – Dũng Nhuệ mấy thời phong ba.

Đền Trần phát tích Hưng Hà

Bát nạn, bát não” Tiên La tế bà.

 

Chọi trâu, dệt chiếu, chọi gà

Thêu ren, chạm bạc đậm đà hội Xuân.

Cồn Vành, Bách Thuận làng vườn

Bốn mùa hoa trái thơm hương ngọt ngào

 

Đồng Châu sóng vỗ rì rào

Ngày đang mở sáng” trải bao nhọc nhằn.

Làng Nguyễn – Bánh cáy lâu năm

Gỏi nhệch – Thái Thụy, rô dầm Quỳnh Côi.

 

Tông Quai, Doãn Uẩn rạng ngời

Đình Bảo, Quang Bích gương thời sáng trong.

Quý Đôn trí tuệ vô song

Bùi Viện, Văn Thái văn phong để đời.

 

“Thái Bình” hai chữ thay lời

Dân đông, đất ít, biển khơi chập chùng.

Nông thôn, thành thị hai vùng

Xóa nhòa ranh giới để cùng tiến lên.

 

24. TỈNH HÀ NAM (HA NAM PROVINCE)

Latitude: 20°35′ to 20°58′ North latitude

Longitude: 105°06′ to 106°39′ East longitude

Region: Red River Delta

Area: 859.7 km ² (331.9 sq mi)

Population: 785.057

Capital: Phu Ly City

Districts: Duy Tien, Kim Bang, Ly Nhan, Thanh Liem, Binh Luc.

Calling Code: 351

Vehicle Code: 90

Postal Code: 30

ISO 3166 – 2: VN – 63

 

Bắc giáp Hà Nội phía trên

Phía đông giáp tỉnh Hưng Yên, Thái Bình.

Phía nam tiếp nối Ninh Bình

Đông Nam: Nam Định; Hòa Bình phía tây.

 

Mường, Hoa, Tày, Việt xum vầy

Trong 6 huyện, thị chung tay dựng nhà.

Tính theo con số điều tra

Nông thôn, thành thị qủa là chọi nhau.

 

Dân số ít, tình mặn mà

Phần đông dân đã chuyển ra thị thành.

Phù sa thuận lợi thâm canh

Trồng trọt lương thực tăng nhanh mỗi ngày.

 

Khí hậu nhiệt đới đổi thay

Nóng và ẩm ướt mưa bay, gió lùa.

Hạ – Đông tương phản hai mùa

Xuân – Thu chuyển tiếp như đùa với nhau.

 

Tây đồi núi, đông đồng sâu

Kinh tế kiểu mẫu khá lâu làng nghề.

Nha Xá dệt lụa, tằm tơ

Mỹ Nghệ – Bình Lục, gốm mơ Quyết Thành.

 

Duy Tiên – Động Ngọc đan mành

Nghề mộc Kim Bảng, thêu tranh Thanh Hà.

Đọi Tam nghề trống nên nhà

Làng Sừng Mỹ Nghệ đó là Đô Hai.

 

40 làng đã sinh nhai

Dệt lụa Nha Xá tay tài nghệ nhân.

Thủ công nghiệp cũng tăng dần

Bia, nước giải khát, thêm phần lụa, may.

 

Công – Nông cơ cấu lâu nay

Lương thực – Thủy sản qua tay thương trường.

Chuyên canh sản xuất khẩn trương

Nuôi trồng, xuất khẩu phú cường chúng dân.

 

Duy Tiên, Bình Lục, Lý Nhân

Trồng lúa xuất khẩu, tăng cân hoa màu.

Nuôi bò, dê, lợn, đã lâu

Gia cầm phát triển nhu cầu tiến xa.

 

Giao thông quốc lộ 1 A

39, 21 đi qua các vùng.

Đường sắt, đưởng thủy cùng chung

Qua 3 sông Đáy, Châu Giang, sông Hồng.

 

Núi sông bao bọc mênh mông

Cái nôi lịch sử tây đông vạn đời.

Vũ Bình tên thưở lập thời

Ly Nhân tên đổi từ đời Trần ra.

 

Văn minh lúa nước ông cha

Một nền văn hóa sâu sa vẫn truyền.

Hát chèo, hát bóng đưa duyên

Chầu văn, hát dậm phỉ nguyền trúc mai.

 

Câu hò, giọng điệu khoan thai

Em về xem “Hội võ đài Liễu Đôi“.

“Làng Gừa hội” nhớ ghé coi

Làng Vàng, Duy Hải mặn mòi nét riêng.

 

Thờ Thần Tứ Pháp linh thiêng

Mây, Mưa, Sấm, Chớp thiên nhiên diệu kỳ.

Lĩnh Nam chích quái” còn ghi:

Nàng Man Nương nọ đã đi lên chùa.

 

Mang thai thật ngỡ như đùa

Chân sư sơ ý bước lùa qua thân.

Sanh con gởi gốc cây thần

Hóa thành đá tảng nhân thân sáng ngời.

 

Tháng 4 mùng 8 về trời

Man Nương Phật Mẫu để đời tích xưa.

Bốn phương dân tới cầu mưa

Dưới chân Tứ Pháp sớm trưa cúng dường.

 

Lý Nhân, “lễ hội Đền Thương”

Nhà Trần chiến thắng giặc phương Bắc tràn.

Thanh Liêm, Thanh Hải khang trang

Hội Đình Đoan Vĩ, Thành Hoàng” khá vui.

 

Hoàng Đông, người tới kẻ lui

Hội Đình Ngọc Động” ngậm ngùi Thủy Tinh.

Quyền Sơ lễ hội” linh đình

Nhớ Lý Thường Kiệt Chiêm bình thưở nao.

 

Hội đình Yên Trạch” xôn xao

Triệu Quang Phục ngự trên cao mỉm cười.

Hội Đình Thượng” có trò chơi

Rước kiệu mừng tướng Nguyễn Khôi giáng trần,

 

“Hội Đồng Lư” xã Lý Nhân

Nhất Hồng, nhì Thiện nhân dân kính thờ.

Thời Hùng, 3 tướng giữ bờ

Đống Cầu lễ hội” nhớ về tổ tiên.

 

Đọi Sơn, “lễ hội Tịch Điền”

Đại Hành thân ngự trước tiên cấy cày.

Hạt gạo dẻo ngọt hôm nay

Nhớ ơn thổ trạch đơm đầy bát cơm.

 

Đại Hoàng chuối Ngự hương thơm

Xưa vua Trần thử thấy ngon lạ thường.

“Búp tay cô gái” dễ thương

Thanh thanh xinh qủa, ruột vàng đồng chiêm.

 

Trái chi công khổ đi tìm

Mỏng, dòn, qủa dẹt ngọt rêm cả người?

Hương vị chính của chả Rươi

Lý Nhân một vốn bốn lời quít hương.

 

Hồng Nhân Hậu được khuếch trương

Ngọt, mềm không hạt, dễ thương cũng… quằm!

Long nhãn dược thảo nghìn năm

Lý Nhân dẫu có xa xăm cũng tìm.

 

Bát riêu, cà muối cho thêm

Ăn xong mắt cũng… lim dim như… thiền!

Bánh cuốn Phủ Lý đáng tiền

Ướp thơm chả nướng ăn liền qúa ngon.

 

Cá kho Nhân Hậu con con

Sẫm màu, tơi bở cay dòn khỏi chê.

Bánh đa khô tráng Kiện Khê

Thanh Liêm các món thịt dê đã thèm!

 

Đại Hoàng cá trám to đen

Cá kho làng Vũ Đại khen bể làng.

Canh rau láo nháo tập tàng

Rau sam, dền, má… hương làng vị quê.

 

Rau lang xào tỏi khỏi chê

Rau lang mắm cáy ăn mê mẫn hồn .

Ốc đồng, đậu phụ cô thôn

Xào khế, dấm, nghệ nghe hồn phiêu diêu.

 

Dưa cà, cá diếc hành tiêu

Canh chua, lẩu, gỏi, vợ… khều, chẳng mê.

Tương cua, bánh đúc ai chê

Nam Cao thưở nhỏ ti tê món này.

 

Nước mưa, thịt, đậu, tiêu xay

Bánh chưng nổi tiếng xưa nay làng Đầm.

Rượu làng Vọc với thăng trầm

Qua nhiều công đoạn men hầm ủ lâu.

 

Du lịch sinh thái dẫn đầu

Thi Sơn Ngũ Động rực màu nhũ thêu.

Thiên nhiên một bức phù điêu

Khẩu rồng, huyệt đế phiêu diêu cõi trần.

 

Đền Trúc họ Lý phong thần

Bình Chiêm, phá Tống muôn dân phụng thờ.

Đền Trần thờ thánh giữ bờ

Thờ Trần Hưng Đạo hàng giờ khói hương.

 

Du lịch Tam Chúc khai trương

Chùa Bà Đanh khách hành hương viếng Bà.

Đỉnh đồng ngạo nghễ phong ba

Đây làng Tức Mặc họ là Trần Xuân.

 

Trần Huy, Trần Thế, Trần Đăng

Thuộc dòng con cháu họ Trần – Đạo Vương.

Chùa Phổ Minh – Phủ Thiên Tường

Danh lam hàng “Thượng”, cao dường Cấm Sơn!

 

Rồng chầu chùa Long Đọi Sơn

Cô Đôi động lớn chập chờn thiên cung.

Cấm Sơn núi thẳm chập chùng

Đầm Tiểu Lục Nhạc muôn trùng nước xanh.

 

Sông Châu, hang Lượn lượn quanh

Đá vôi Kẽm Trống, trong lành Ao Tiên.

Hát Giang – sông Đáy còn nguyên

Trầm mình danh bất hư truyền Nhị Vương.

 

Hội làng Duy Hải, Trần Thương

Diên Linh Sùng Thiện thiện lương tháp ngà.

Triều Lê – Trần – Lý đã xa

Công lao theo khói bay qua bốn mùa.

 

Danh hời quên, không hơn thua

Tiền tài lá úa, tranh đua bọt bèo.

Cần câu Nguyễn Khuyến mà đeo

Thiện lương một gã Chí Phèo – Nam Cao.

 

Đại Hành phá Tống dạo nào

Bình Trọng ngửa cổ đi vào vạn thu.

Xưa Lê Long Đĩnh vua ngu

Nay Đinh Công Tráng chiến khu Ba Đình.

 

Nhuệ giang – sông Nhuệ ê mình

Châu giang – Phủ Lý gởi tình hướng đông.

Đây “mùa hoa cải trên sông

‘Thanh Quyết giang vãn“, “chinh hồng bạch vân”.

 

Cầu Yên Lệnh đứng phân vân

Sông Hồng chảy xiết trào dâng sóng gào.

Ngành du lịch vẫy tay chào

Ngày mai thay áo, đổi bào Hà Nam.

 

24. TỈNH NAM ĐỊNH (NAM DINH PROVINCE)

Latitude: 19°54′ to 20°40′ North latitude

Longitude: 105° 55′ to 106° 45′ East longitude

Region: Red River Delta

Area: 1.650.8 km ² (637.4sq mi).

Population: 1.825.771

Capital: Nam Dinh City

Districts: Vu Ban, My Loc, Y Yen, Nam Truc, Truc Ninh, Xuan Truong, Giao Thuy, Nghia Hung, Hai Hau.

Calling Code: 350

Vehicle Code: 18

Postal Code: 32

ISO 3166-2: VN-67

 

Vùng đồng bằng của Việt Nam

Phía Tây Bắc có Hà Nam giáp vùng.

Ninh Bình, nam giáp giới cùng

Đông: Vịnh Bắc Bộ; bắc chung Thái Bình.

 

Ba vùng trong một địa hình

Đồng bằng thấp trũng Trực Ninh, Xuân Trường.

Đồng bằng ven biển Hải Hưng

Nam Định thành phố lẫy lừng Dịch – Công.

 

Chăn nuôi, đánh bắt biển đông

Giao Thủy có 4 cửa sông ra vào.

Tài nguyên đất cũng bao la

Đất sỏi đá, cát, mặn, phù sa, đất phèn.

 

Tài nguyên khoáng sản gạch men

Zicôn, than, sứ, titan, gốm, màu…

Đất rừng phòng hộ từ lâu

Chắn sóng bảo vệ, chia nhau bãi bồi.

 

Hai mùa mưa nắng bã bời

Gió mùa, áp thấp chuyển dời mỗi năm.

Nhật triều lên xuống âm thầm

24 độ nhiệt, mưa dầm, hạ hanh.

 

Hoa, Mường, Tày, Việt hiền lành

9 huyện,1 phố chuyên canh các nghề.

Dân gần 2 triệu trông chờ

Trời quang, mây tạnh biển bờ sóng yên.

 

Công nghiệp thuộc diện ưu tiên

Mỹ Trung, Hòa Xá, Ý Tiên, Yên Hồng.

Ninh Cơ công nghiệp, Hải –  Hưng

Vinashin đó tưng bừng triển khai.

 

Công nghiệp Hồng Tiến đăng cai

Hạ tầng cơ sở rai rai xuất dầu.

Bảo Minh – Vụ Bản đua nhau

Thành An – Hải Thịnh cũng đâu kém gì!

 

Thiên Trường sân bóng hạng chì

Thể thao không nhất cũng nhì quốc gia.

Đội Đạm Phú Mỹ tỉnh ta

Tinh thần thượng võ nghe qua… khiếp liền!

 

Vụ Bản có một chợ Viềng

Tháng Giêng, mùng một đến phiên họp thường.

Chợ Rồng thời Pháp – Đông Dương

Trải qua cháy lớn đã dường lớn thêm.

 

Người nào đơn chiếc vào đêm

Lên xã Trực Tuấn mà xem chợ tình.

Chợ Đình ở huyện Trực Ninh

Mua bùa, mua muối cầu mình được duyên.

 

Giáo dục có 1 trường chuyên

Lê Hồng Phong đã giành quyền “topten”.

Hưng Đạo, Giao Thủy được khen

Hải Hậu, Nguyễn Khuyết “ngọn đèn” tốp trăm.

 

3 trường đại học chuyên thâm

14 cao đẳng tận tâm dạy nghề.

Dầu cho ao ruộng tứ bề

Sao bằng có được một nghề trong tay.

 

Mạng lưới y tế khá dày

Chăm sóc sức khỏe hằng ngày cho dân.

18 bệnh viện đã phân

300 trạm, xã đỡ đần tuyến xa.

 

Bưu chính, lưới điện quốc gia

Thông tin liên lạc có xa, có gần.

Ngân hàng tín dụng góp phần

Nhu cầu vay mượn xóa dần khó khăn.

 

Khách về sông Đáy nhớ thăm

Hai cầu Non Nước muôn năm hữu tình.

Giao thông theo các lộ trình:

Lộ 10, 21 đưa mình gặp ta.

 

Vị Hoàng nước cạn bóng tà

Nhìn con sông Lấp sao mà thấy thương.

Sông Đào – Nam Định chiều vương

Ninh Cơ đông bắc một đường chảy qua.

 

Làng nghề truyền thống tỉnh nhà

Nam Trực bánh phở, lan xa phở bò.

Nghĩa Châu nón lá câu hò

Cồn Tròn cây cảnh Hải Hòa khéo thay!

 

Bình Lương nghề đóng cối xay

Lồng Bàn – Văn Lãng, gối mây Xuân Trường.

Vỵ Khê muôn loại sắc hương

Phong lan, hồng, cúc, hải đường, đỗ quyên…

 

Làng nghề chạm khắc La Xuyên

Đan mành Đỗ Xá, thúng nghiêng Vân Đồn.

Ai cần tiền cúng cô hồn

Tới làng vàng mã Yên Đồng mua nhanh.

 

“Hỡi cô thắt dải lưng xanh

Có về Nam Định với anh thì về

Nam Định có bến Đò Chè

Có tàu Ngô Khách, có nghề ươm tơ.”.

 

Quần Anh vải lụa dệt tơ

Yêu sao dáng nhỏ ngây thơ chăn tằm.

Làng dệt Cổ Chất trăm năm

Long lanh sắc ánh trăng rằm áo thêu.

 

“Khai hội kéo lửa” sáng chiều

Làng Khảm – Ninh Xá nhớ nhiều họ Ninh.

Hữu Hưng là tướng nhà Đinh

Thủy tổ khảm ngọc muôn hình làng ta.

 

Rèn Vân Chàng nổi tiếng xa

Sơn mài hảo hạng phong ba Cát Đằng.

La Xuyên – mỹ nghệ vĩnh hằng

Vạn Điềm – Tống Xá muôn trăng đúc đồng.

 

Tượng đài Biên Phủ xa trông

Tượng Lý Thái Tổ – Thăng Long tuyệt vời.

Nhà Trần, hoàng đế để đời

14 vị đã được… mời vào khuôn.

 

Sử sách cũng nhắc nhở luôn

Đền Trần 3 chốn sớn hôm cúng dường:

Trùng Hoa, Cổ Trạch, Thiên Trường

Họ Trần công đức đường đường ngự trên.

 

Phổ Minh – Chùa Tháp vững bền

Chùa Tự Lạc cũng là đền Triệu Vương.

Cổ Lễ kiến trúc lạ thường

Đại Hồng Chung đỉnh vô thường tiếng chuông.

 

Kiên Lao – công giáo Xuân Trường

Phú Nhai lộng lẫy: Thánh đường Vương cung.

Trung Lao, Phương Chính cùng chung

Chuông ngân đền thánh đón mừng Giáng Sinh.

 

Tịch Nhi dệt chiếu mưu sinh

Chiếu Gon – Thị Lộ oan tình chẳng vơi.

Phủ Giầy – Liễu Hạnh bao thời

Tháng Ba giỗ Mẹ” xuống đời giúp dân.

 

Hầu đồng nghi thức Chầu văn

Thánh,Thần núp bóng giáng, thăng xác phàm.

Khai Ấn tiên tổ nên làm

Đạo – Lương hai giáo hội đàm thiện chân.

 

Nam Định quê của danh nhân

Đức Trần Hưng Đạo vì dân bỏ thù.

Thế Vinh, Sư Tích thiên thu

Trạng Nguyễn Hiền trí tuệ bù thiếu niên.

 

Thanh cao Nguyễn Khuyến – Tam nguyên

Trạng nguyên Văn Bảo, trạng hiền Tuấn Chiêu.

Thành danh chẳng biết bao nhiêu

Thành nhân chỉ có một điều: Trí – Nhân.

 

Đặc sản Hải Hậu nuôi dân

Tám thơm cơm trắng đuộm phần cần lao.

Bánh gai Cầu Ốc ngọt ngào

Đậu xanh, bột nếp trộn vào dẻo ngon!

 

Kẹo dồi cuốn lưỡi lại dòn

Nem nắm Giao Thủy tiếng đồn chẳng ngoa.

Vang danh đặc sản phở bò

Bánh nhãn Hải Hậu, Chả – giò Thành Nam.

 

Chè kho Nam Định khó làm

Hạt đều, đậu mới xây ngâm giã nhừ.

Bánh chưng ăn cái ngắt ngư

Say nem chiến thắng biên khu bà Thìn.

 

Sơn hào hải vị chẳng linh

Kho tiêu cá Bống mặn tình Hà Nam.

Nhìn tô cua bún mà ham

Bình dân bún đũa thành Nam ấm lòng.

 

Thịt chó luộc tẩm sắc hồng

Sả, é, chanh, ớt ăn xong… đổ kềnh.

Lẫy lừng bánh cuốn làng Kênh

Mộc tuyền, mộc nhĩ làm nền Ô Long.

 

Rượu nếp gỏi nhệch đã lòng

Miệng khà, tay gắp nhậu không uổng đời.

Dược thực củ niễng xào rươi

Chữa trị táo bón đồng thời bệnh tim.

 

Món gỏi sứa biển dễ tìm

Bánh đa, tôm đậu trộn thêm ớt ngò.

Thanh đậu, dòn sứa trời cho

Thanh nhiệt, giải độc, con so hữu dùng.

 

Tổng quan cảnh sắc hai vùng

Nông thôn – thành thị vô cùng đáng yêu.

Giữa vùng duyên hải phì nhiêu

Thành Nam muôn thuở mỹ miều cảnh quan.

 

25. TỈNH NINH B ÌNH (NINH BINH PROVINCE)

Latitude: 20°15′ to 20° 25′ North latitude

Longitude: 105° 50′ to 105° 83’3″ East longitude

Region: Red River Delta

Area: 1.400 km ² (540.5 sq mi).

Population: 898.459

Capital: Ninh Binh City

Town: Tam Diep

Districts: Nho Quan, Gia Vien, Hoa Lu, Yen Mo, Yen Khanh, Kim Son.

Calling Code: 350

Vehicle Code: 35

Postal Code: 30

ISO 3166-2: VN-18

 

Hướng đông: Nam Định giáp hàng

Hướng bắc giáp giới Hà Nam, Hòa Bình.

Đông Nam cùng biển giao tình

Phía tây: Thanh Hóa có mình, có ta.

 

Ninh Bình biển lắm phù sa

Địa hình thung lũng, núi và đồng quan.

Cánh Diều, núi Lớ bạt ngàn

Kỳ Lân, Non Nước đứng hàng thứ 2.

 

Điều hòa sinh thái lâu dài

Đáy, Vân, Tranh, Vạc đua tài sức sông.

Gió mùa Đông Bắc vào đông

Tây Nam hè tới, mưa giông gió nhiều.

 

Tài nguyên rừng đất phì nhiêu

Tiềm năng thế mạnh cũng đều có riêng.

Du lịch, công nghiệp ưu tiên

Đứng gần áp chót, nhảy liền đỉnh cao.

 

Mở trang lịch sử năm nào

Đất Thanh Hoa ngoại ghi vào Đại Đăng.

Xưa là Giao Chỉ – Văn Lang

Hà Nam Ninh cũ tách sang Ninh Bình.

 

Việt, Mường, Tày, Thái mưu sinh

6 huyện, 1phố giữ gìn địa linh.

Sông Hồng châu thổ văn minh

Cùng trong “Văn hóa Hòa Bình – Đông Sơn”.

 

Trải qua chiến sử xanh rờn

Đinh, Lê, Lý đến Tây Sơn với Trần.

Qua Đồn Gián Khẩu dừng chân

Nơi Quang Trung Đế đánh tan kẻ thù.

 

Cầu Non Nước giữa mùa thu

Như hòn non bộ ru mình giữa sông.

Lộ 10 nối rộng giao thông

Lộ 45 nối tấm lòng Ninh – Thanh.

 

Lộ 12 nối huyện thành

Cảnh Ninh Bình – Phúc để dành tàu qua.

Quy mô theo cấp quốc gia

Giao thông Trung – Bắc Bộ qua cảng này.

 

Chăn trâu rạng mặt nở mày

Cờ lâu tập trận, ai bày đánh nhau?

Theo Hưng Đạo giúp khá lâu

Bạch Đằng Giang Phú” hàng đầu của ai?

 

Đàn bà có một không hai

Đinh, Lê chánh hậu khiến ai cũng cười?

Vợ, ngôi đều đoạt của người

Phá Tống mà chẳng tròn mười điểm son?

 

Quốc công nào chống Lê Hoàn

Phụ chánh Phế Đế, trung thành họ Đinh?

Ai đậu bảng nhãn thi Đình

Trạng Bồng chống Pháp hết mình tỉnh ta?

 

Sân golf  Yên Thắng – Hoàng Gia

Dân nghèo dội ngửa, đại gia nhảy vào.

Ninh Bình đội bóng hạng cao

Vissai 09 được trao cúp vàng.

 

Sân bóng nổi tiếng loại sang

Xi măng bóng đá, Tràng An bóng chuyền.

La, Thành, Việt Thắng danh truyền

Thủ, trung, tiền vệ có duyên làm bàn.

 

4 trường Cao đẳng khang trang

Hoa Lư Đại học chuyên ban các ngành.

14 bệnh viện huyện, thành

Trăm sáu trạm, khám ở quanh các vùng.

 

Ẩm thực dê tái mời dùng

Hoa Lư dê thịt tái gừng ướp thơm.

Ninh Bình món cháy từ cơm

Trộn bò, tim, cật vô mồm dòn tan.

 

Nem chua Yên Mạc cao sang

Bên trong lá ổi, ngoài choàng lá xanh.

Rau thơm cuộn chấm mấm chanh

Lá sung, tiêu, tỏi, thêm hành… cực ngon.

 

Lai Thành rượu nếp, tám xoan

Gỏi tôm, cua, cá nhậu mòn đáy mâm.

Mắm tép Gia Viễn trăm năm

Đỏ tươi thơm ngọt tình thâm gia đình.

 

Lâng lâng ánh mắt lưu tình

Quay quần ta uống chung bình Nho Quan.

Canh chua rô rán dòn tan

Nước dưa, đậu phụ chứa chan Tổng Trường.

 

Bánh dày Quán Gánh bản Mường

Hoa vàng nếp cái thơm hương trứng gà.

Món xôi trứng kiến đậm đà

Mặc cho chúng cắn miễn là được ăn.

 

Cà niễng – sâu nước rán, lăn

Ăn cùng cơm thấy nhớ chăng quê mình?

Hưng Hiền bánh dứa thơm kinh

Quế chi, thảo qủa nặng tình cố hương.

 

Mời em một bát miến lươn

Đậu xanh, mộc nhĩ, tiêu, tương ớt, hành.

Em về Phát Diệm cùng anh

Bún mọc Quang Thiện vang danh Núi Vàng.

 

Bến Vạc, Thạch Lỗi quê làng

Cua Thạch, bún Khánh đổi vàng chẳng ưng.

Lai Thành rượu nếp thơm lừng

Giếng khơi cất rượu chẳng dừng một ly.

 

Về thăm “lễ hội Thái Vi

Rước kiệu, giải trí rất chi rộn ràng.

Bao nhiêu lễ hội đình làng

Vào mùa Tết đến chứa chan cái tình.

 

Văn Lâm nghề gối cực xinh

Hoa văn màn phủ, khăn tình em ren.

Kim Sơn chiếu cói đẹp bền

Thảm, khay, mũ, cốc tiếng khen đã từng.

 

Ninh Vân chạm khắc lẫy lừng

Làng Mộc Phước Lộc bàn chưng, tủ thờ.

Sơn La Thổ Cẩm như mơ

Bao cô gái Thái từng giờ dệt thoi.

 

Bình Khanh non bộ ghé coi

Ai cần phong thủy, một đôi lấy về.

Hoa Long đan cót bộn bề

La Mai hoa nở duyên thơ lạ thường.

 

Công nghiệp trong thế khẩn trương

Xi măng Tam Điệp, Hướng Dương, Duyên Hà…

Các khu công nghiệp Sơn Hà

Khánh Cư, Tam Điệp với là Phúc Sơn.

 

Công ty may mặc Đài Loan

Cơ sở chế biến qủa con hạt điều.

Đồng Giao đóng hộp sáng chiều

Thực phẩm hoa qủa giải điều khó khăn.

 

Thêm 5 dự án nên chăng

Phân đạm, phôi thép mở mang Ninh Bình.

Chuyên canh nông nghiệp hồi sinh

Kim Sơn: thơm, cói, tôm sinh sản nhiều.

 

Viễn thông, bưu điện đồng đều

Thêm 100 cái chợ sáng chiều bán buôn.

Nam Dân, loại một chợ Rồng

Đồng Giao, chợ Viếng, Ngò đồng loại hai.

 

Tổng quan văn vẻ khác ngoài:

Cố đô giữ nét trang đài Hoa Lư.

Hoa Lư động sử bất từ

Cờ lau tập trận” xuất sư mãi truyền.

 

Đây đền Tứ Vị Hồng Nương

Cùng theo hai vị Trưng Vương, hóa thần.

Đền Lê Khả Lãng – Gia Vân

Gốc họ Vũ, vốn công thần nhà Lê.

 

Hoa Sơn động đá bốn bề

Hai ông Thiện – Ác cận kề với nhau.

Bia họ Lê, Lý ngàn sau

Đại Hành, Công Uẩn công đầu dựng non.

 

Vũ Lâm – Trần tích mãi còn

Đền Thái Vi nọ chẳng mòn sử sanh.

Nhà thờ Phát Diệm thanh lành

Phương Đình, Lộ Đức đá quanh tuyệt vời.

 

Chân Nhân Áp Lãng” người trời

“Quá Thần Phù hải khẩu” thời vẫn ghi

“Nam chinh” gió cản thuyền đi

Một lời phù phép “Thần” ghi vạn điềm.

 

Mã Viện, Nguyễn Huệ, vua Chiêm

Phát Diệm cùng với An Tiêm, tích truyền.

Khéo tu thì nổi bởi hiền

Vụng tu chìm lỉm, đương nhiên ác phàm.

 

Đệ nhị Bích Động sơn thâm

Vào năm Giáp Ngọ, Trịnh Sâm đặt từ.

Trí Kiên, Trí Thể hai sư

Minh Bia” hai chữ thảo từ quả chuông.

 

An nhàn Linh Cốc, Thiên Tôn

La Hán – Bái Đính tiếng đồn chẳng sai.

Địch Lộng sáo thổi bên tai

Đồng Đắc Phật ngự trên ngai thiếp vàng.

 

Một Cột – Nhất Trụ mơ màng

Yên Trạch, Phong Phú, hang Quàn, Kính Thiên.

Lăng vua Đinh, động Am Tiêm

Đền Nguyễn Công Trứ, Tiên Viên để đời.

 

Vân Long sinh thái nước trời

Voọc mông trắng, hệ chân bơi vẫn còn.

Cửa sinh” cầu tự được con

Vân Trình động nhũ phủ tròn đá êm.

 

Cánh Diều – núi Ngọc Mỹ Nhân

Giữa đồng xõa tóc, phơi thân dịu dàng.

Dục Thúy Sơn đứng mơ màng

Chùa Non Nước với muôn vàn thi nhân.

 

Đây hồ Đồng Thái, Kỳ Lân

Nọ hang Sinh Dược, Yên Quang mỹ miều.

Ngô Đồng uốn lượn mấy chiều

Người lên Tam Cốc nhớ nhiều bến sông.

 

Thung Nham chim hót nao lòng

Thung Nắng cò đậu kín vùng bờ lau.

Động Tiên rực sáng muôn màu

Tòa Thánh Mẫu, Cố Viên Lầu nao nao…

 

Mã Tiên miệng cá đón chào

Hồ Đồng Thái nọ dưỡng cao Yên Đồng.

Hồ Yên Thắng, động Thiên Tôn

Nghỉ dưỡng là chốn bảo tồn Đồng Chương.

 

Rừng mưa nhiệt đới Cúc Phương

Thiên đường cho khách thập phương đắm mình.

Mùa xuân lễ hội Ninh Bình

Đậm đà văn hóa giữ gìn sắc xưa

 

Hội đền Dâu“, Quảng, đền La

Hội đền Quảng Phúc” thờ 3 tướng Hùng.

Hội Hoa Lư” hát, múa rồng

“Hội đền Công Trứ” nhớ công thuở nào.

 

Hội làng Yên Vệ” xôn xao

Rước kiệu sông Đáy, thể thao, hội cờ…

Rượu Kim chưa uống đã mê

Hoa Lư đặc sản tái dê Ninh Bình.

 

Lai Thành chén rượu tâm tình

Mắm tép Gia Viễn nhắc mình nhớ ta.

Chợ Xanh – Khánh Thiện bánh đa

Kim Sơn bún mọc trẻ già muốn ăn.

 

Rượu cần bản sắc Nho Quan

Canh chua rô ở Tràng An đứng đầu.

Hoàng Long khoai sắn quên sầu

Miến lươn Phát Diệm đi lâu nhớ nhà.

 

Làng Kê – suối nóng Kênh Gà

Từ Hoàng Long nọ thành nhà dưỡng sinh.

Ngô Đồng, Vân, Vạc mặn tình

Bôi, Càn, sông Đáy tạo hình quê hương.

 

Động Người Xưa” nhớ người thương

Động Trăng Khuyết” đợi trăng tròn đã lâu.

Ngồi nhai cơm cháy nhắc nhau

Bảo tồn bản sắc trước sau Ninh Bình.

 

26. TỈNH THANH HÓA (THANH HOA PROVINCE)

Latitude: 29° 18′ to 20°40′ North latitude

Longitude: 104° 30′ to 106° 05′ East longitude

Region: North cental Coast

Area: 11.136.3km ² (4.299.7 sq mi).

Population: 3.400.239

Capital: Thanh Hoa City

Town: Sam Son, Bim Son

Districts: Muong Lat, Quan Hoa, Quan Son, Ba Thuoc, Cam Thuy, Lang Chanh, Thach Thanh, Ngoc Lac, Thuong Xuan, Nhu Xuan, Nhu Thanh, Vinh Loc, Ha Trung, Nga Son, Yen Dinh, Tho Xuan , Hau Loc, Thieu Hoa, Hoang Hoa, Dong Son, Trieu Son, Quang Xuong, Nong Cong, Tinh Gia.

Calling Code: 037

Vehicle Code: 36

Postal Code: 41

ISO 3166-2: VN-21

 

Xứ Thanh rộng lớn địa hình

Bắc giáp hai tỉnh Hòa Bình, Sơn La.

Ninh Bình: Đông Bắc giáp qua

Nam – Tây Nam giáp tỉnh là Nghệ An.

 

Phía đông nối biển cát vàng

Phía tây giáp tỉnh Hủa Phăn nước Lào.

Ba vùng: trung, biển và cao

Địa hình Tây Bắc nghiêng vào hướng đông.

 

Núi đồi bao phủ mênh mông

Tiềm năng kinh tế thủy – lâm dồi dào.

Trung du – núi chẳng phân rào

Núi rộng, trung hẹp chờ bao công trình.

 

Nga Sơn ven biển lầy sình

Sầm Sơn bằng phẳng dáng hình thướt tha.

Đồng bằng châu thổ phù sa

Nhất Trung, hạng quốc gia là thứ ba.

 

Ba mùa gió chướng thổi qua

Gió nồm, gió bấc, rát da gió Lào.

3 năm có bão cấp cao

Thủy triều đẩy nước biển vào mặn sông.

 

Bão nào bằng bão trong lòng

Tài nguyên thất thoát, chúng dông ngõ nào?

Tài nguyên trữ lượng chưa cao

Công nghiệp khai khoáng thấp cao chẳng tường.

 

Sét làm gạch ngói Quảng Xương

Đá vôi Quan Hóa, Hà Trung, Thạch Thành.

Đá bọt, quặng sắt, cao lanh

Crôm đặc biệt chỉ dành Triệu Sơn.

 

Than đá trữ lượng con con

Phốt pho chất lượng chỉ hơn trung bình.

Than bùn phân bón vi sinh

Vàng sa khoáng chất ẩn mình Thường Xuân.

 

Khu công nghiệp lớn Nghi Sơn

Khu công nghiệp nhỏ Lễ Môn nội thành.

Tốc độ phát triển khá nhanh

Đình Hương nối bước trưởng thành Bỉm Sơn.

 

Ngư nghiệp giàu bãi cá, tôm

Thuyền qua 5 lạch sớm hôm ghé về.

Nông nghiệp lạc, cối, cà phê

Cao su, sắn, đậu, hạt kê, mía đường.

 

Lâm nghiệp gỗ qúy vô lường

Sa mu, tấu, sến, lát, luồng, dổi de.

Các loài thực vật họ tre

Cánh kiến đỏ, nứa, mây tre, quế, vầu.

 

Nhìn chung rừng thuộc loại giàu

Đứng 6 trong nước, đứng đầu miền Trung.

Động, thực vật có muôn trùng

Voi, hươu, bò sát, lợn rừng, khỉ, chim…

 

Ngân hàng, bảo hiểm dò tìm

Đổi mới hình thức, chẳng dìm cạnh tranh.

Thương mại dịch vụ tăng nhanh

Thị trường xuất khẩu liên doanh xứ người.

 

Thể thao nở được nụ cười

Bóng, cầu, võ thuật bao đời lưu danh.

Nguyễn Văn Hùng, Mai Tiến Thành

Quang Hà, Xuân Hợp, Thị Thanh, Thị Mùi.

 

Thể Công lừng lẫy đã lui

Lam Sơn Thanh Hóa mừng vui đội nhà.

Cúp vàng vô địch năm qua

2009 món qùa quốc gia.

 

Giao thông 4 tuyến, 7 ga

Hàm Rồng cầu sắt phong ba mấy lần.

Sân bay Thanh Hóa – Quảng Nhân

Đưa vào dân dụng rút gần quãng xa.

 

Nghi Sơn cảng cụm quốc gia

Na Mèo cửa khẩu giữa ta với Lào.

Hai bên sông suối vẫy chào

Khách qua biên giới ghé vào Viêng Xay.

 

Giáo dục thành tích bề dày

Đào Tiêu, Trịnh Tuệ nở mày trạng nguyên.

Lam Sơn nổi tiếng trường chuyên

Huy chương các loại bao niên cũng giành.

 

Quang Yên, Đức Ý, Ngọc Anh

Cúp vàng toán học xứng danh anh hào.

Trăm sáu trường đại, trung, cao

Đại học Hồng Đức thuộc vào thâm niên.

 

Lịch sử lập tỉnh tên riêng

Cửu Chân – bộ tộc tổ tiên vua Hùng.

Thời kỳ Bắc thuộc phân vùng

Cửu Chân, Cửu Đức cuối cùng Ái Châu.

 

Đinh, Tiền Lê, Lý về sau

Ái Châu, Thanh Hóa bắt đầu từ đây.

Trần, Hồ tiếp tục đổi thay

Tam Đô tên gọi phủ này Thiên Xương.

 

Đời Minh, Thanh Hóa gọi thường

Nhà Lê, Nguyễn gọi tận tường Thừa Tuyên.

Thừa Tuyên tức phủ Trường Yên

Trường Yên tên gọi trước tiên Ninh Bình.

 

Thanh Hoa với lại Ninh Bình

Nhập lại một trấn bóng hình có nhau.

Trấn đổi thành tỉnh về sau

Số lần đổi chuyển đếm đầu ngón tay.

 

7 sắc tộc sống đó đây

H’mông, Khơ-mú, Thổ, Dao, Thái, Mường.

24 huyện, 3 phố phường.

Ba triệu tư số dân đương sống cùng.

 

Dân gian, văn hóa các vùng

Trò diễn Xuân Phả, hát Xường tộc Mông.

Điệu hò sông Mã theo dòng

Xướng, Xô, câu Kể nghe lòng xuyến xao.

 

“Vắng cơm một bữa chẳng sao

Vắng em một bữa lao đao cả ngày

Vắng em chỉ một phiên đò

Trầu ǎn chẳng có chuyện đò thì không”.

 

Ca trù, Xoan, Khắp” mềm lòng

Đông Anh dân vũ, Pôồn Pôông hội Mường.

Lễ rước thần cá” Cẩm Lương

Rước từ Suối Ngọc cúng dường Trường Sinh.

 

Cầu ngư lễ hội” thần linh

Long Châu thuyền ngọc được rinh về làng.

Đua thuyền Nga Bạch hàng hàng

Cầu xin tôm, cá vạn đàn sản sinh.

 

Tưng bừng “lễ hội Lam Kinh”

Bình Ngô phá trận” huê tình diễn ca.

Triệu Lộc “lễ hội vua Bà”

Anh Thư họ Triệu, tên là Thị Trinh.

 

“Lê Hoàn lễ hội” phát sinh

Ở thôn Trung Lập tôn vinh anh hùng.

Lạng Bạch “lễ hội Quang Trung

5 ngày đuổi diệt tận cùng giặc Thanh.

 

Sầm Sơn tưởng nhớ lòng thành

Lang Liêu đãi nếp nấu thành bánh chưng.

Nga Sơn kiệu rước, đèn trưng

An Tiêm lễ hội” ăn mừng tích dưa.

 

Định Tường vui sáng tới trưa

Chợ Bản lễ hội” cù cưa dí dầu.

Hội Vân Lệ, hội Phùng Cầu”

Thọ Xuân, Thiệu Hóa cúi đầu tưởng công.

 

Hội Tất Trác” nhớ tổ tông

Xã Tiến Lộc cúng các ông tổ rèn.

Nhổ cây đánh giặc đời khen

Hội Lê Phụng Hiểu” treo đèn, kết hoa.

 

Đền Tép hương khói phủ nhòa

Lê Lai cứu chúa sáng lòa hy sinh.

“Hội làng văn hóa” Duy Tinh

Dâng hương cúng Phật, tôn vinh nhân tài.

 

Nga Sơn níu bước chân ai

Khách quan cung kính trước đài chùa Tiên.

“Hội làng Xuân Phả” rất riêng

Tưởng Thành Hoàng đã thiêng liêng giúp làng.

 

Lễ hội Cửa Đặt, Đền Hàn”

Cúng dường Thánh Mẫu Thượng Ngàn tỏ ơn.

Hội Đền Sòng” ở Bỉm Sơn

Chúa Liễu, tam thánh nghĩa nhơn vạn đời.

 

Xứ Thanh sông chảy ngang trời

Sông Chu, sông Hoạt mặn lời trao duyên.

Sông Lèn, sông Bưởi, sông Yên

Sông Càn 2 hướng, 4miền nắng mưa.

 

Nhìn con sông Bạng nước thừa

Bài ca sông Mã” ban trưa ấm lòng.

Lỗi Giang – Mạ đổ biển đông

Phù sa bồi đắp nên đồng bằng Thanh.

 

Xứ Thanh núi, biển xanh xanh

Người về, ta ở  không đành lòng xa.

Bến En rừng cấm quốc gia

Một rừng nguyên thủy nhắc ta bảo tồn.

 

Rừng Xuân Liên, Pù Hu – Luông

Giữ gìn Tây Bắc phải luôn tiến hành.

Du lịch Thanh Hóa có danh

Nghìn năm hội ngộ đồng hành cố đô”.

 

Sầm Sơn trăm tuổi sóng xô

Trường Lệ hùng vĩ, Tiên Cô diệu hiền.

Trời sinh Trống Mái dính liền

Huyền thoại Độc Cước” thiêng liêng mắt thần.

 

Sóng êm, cát trắng trong ngần

Sầm Sơn nổi tiếng dược thần biển xanh.

“Quảng Cư sinh thái” hoàn thành

Một làng tôm, cá riêng dành khách thăm.

 

Nghi Sơn dấu tích ngàn năm

Chống Thanh căn cứ còn nằm ở đây.

Pháo đài Tĩnh Hải rêu dầy

Thành Ông Ninh nọ mưa bay, nắng dầm.

 

Giếng thần Rửa Ngọc trầm ngâm

Ngậm ngùi Trọng Thủy, thương thầm Mỵ Châu.

Ngọc Hoàng nhũ đá trắng phau

Mù Cua núi biếc rực màu động Tiên.

 

Lam Kinh di tích thiêng liêng

Thương con rùa đá đội triền Vĩnh Lăng.

Bia đá trầm tích vĩnh hằng

Nguyễn Trãi thảo bút muôn trăng vẫn còn.

 

Mộ bia dựa thế núi non

Long chầu, hổ phục triền sông, hòn Dầu.

Hàng quan, ngựa, hổ theo hầu

Sư tử, tê giác theo sau xếp hàng.

 

Lam Kinh điện cổ bảo tàng

Sông Chu, núi Chúa, Hàm Rồng, núi Hương.

Trên đồi gò dáng chữ Vương

Nơi Lê Thái Tổ đường đường đăng cơ.

 

Hựu Lăng thanh thót cận kề

Chiêu Lăng uy vũ bề bề Thánh Tông.

Ngọc Dao Thái hậu sắc phong

Khôn Nguyên lăng tỏ tấm lòng hiếu nhi.

 

Thọ Xuân ai nhớ thì đi

Tây Kinh hoài cổ mấy khi phỉ nguyền.

Đại Hành tăm tiếng lưu truyền

Hậu Lê thái miếu sớm chiều khói hương.

 

Nam Ngạn đền Chu Nguyên Lương

Tướng thời Trần chống Nguyên – Mông thuở nào.

Lê Lai cứu chúa đổi bào

Tháng Giêng, mùng Tám, nhớ vào đốt nhang.

 

Thành Hồ khói lửa mơ màng

Thêm vào lịch sử những trang kinh hoàng.

Thành xây đá múi từng hòn

Cao 5 – 10 mét cung son kém gì.

 

Công Sỹ chết bởi Qúy Ly

Tây Đô sụt lỡ lòng nghi họ Trần.

Bình Khương đầu đập hủy thân

Dấu oan trên đá, thần dân lập đền.

 

Kim Sơn Động nhũ chênh vênh

Lung linh huyền ảo muốn lên, đi thuyền.

Nga An có một chùa Tiên

Câu kinh, tiếng kệ có duyên được vào.

 

Ba Làng huyền sử năm nào

Ba Đình khu chiến tự hào Nga Sơn.

Cần Vương chống Pháp rửa hờn

Phạm Bành – Công Tráng nghĩa nhơn anh hào.

 

Đưa em thăm động Bích Đào

Giáng Hương – Từ Thức năm nào hiện sinh.

Nhũ giăng đèn sáng lung linh

Thần tiên huyền ảo mặn tình thế gian.

 

Thần Phù cửa biển gian nan

Nhớ ơn La Viện dẫn đàng vượt sông.

Sông Hoạt lênh láng xuôi dòng

Trên non, Lã Vọng ngư ông mỉm cười.

 

Ngày xuân, dưa hấu đỏ tươi

Ai trồng giống nọ phải người Nga Sơn?

Tháng 3 vui có đâu hơn

An Tiêm huyền thoại nhớ ơn vạn đời.

 

Hữu tình sơn thủy cảnh trời

Núi hình 9 khúc, sông thời mênh mông.

Về thăm thắng cảnh Hàm Rồng

Long Quang tuyệt đỉnh, rừng thông ngút ngàn.

 

Hàm Rồng cầu sắt, rồng vàng

Một thời chiến tích hiên ngang sống còn.

Cẩm Lương suối cá ngàn con

Nặng hàng chục ký ví von “cá thần”.

 

Về thăm văn hóa Cửu Chân

Thấy nghìn thế kỷ hóa thân trở về.

Thời đồng, sắt, đá ban sơ

Trăm hai di tích nối bờ xưa – nay.

 

Tổ tiên đã sống ở đây

Sông Hồng, Mã, Cả thơ ngây tấm lòng.

Đông Sơn văn hóa trống đồng”

Nghe hồn sông núi nghẹn dòng nhắc nhau.

 

Danh nhân lịch sử hàng đầu

Có công thời nhắc, tội sâu chẳng lờ.

32 vua họ nhà Lê

Đại Hành công khắc, riêng chê lỗi nghì.

 

Trung Tông nhân nghĩa tương tri

Bị anh sát hại, đáng vì đế vương.

Thái Tổ tài có, đức thường

Thắng Minh, diệt tướng chẳng tường nghĩa nhân.

 

Thánh Tông bắt ép mỹ nhân

Bình Chiêm, phá Tống nhích cân bội phần.

Các vua khác chỉ hư thân

Người thì cõng rắn, kẻ nhân trí hèn.

 

Người công thống nhất đáng khen

Nhưng thù báo trả hàng quèn tiểu nhân.

Vua gì loạn sát triều thần?

Vua gì dâm loạn khiến thân đế tàn?

 

Xứ Thanh nhân kiệt hàng ngàn

Lê Lai, Bà Triệu, Nguyễn Hoàng, Duy Anh.

Thanh Lãng, Quốc Đạt, Phạm Bành

Bình Trọng, Đinh Xí, Phúc Tần, Triệu Bôn…

 

Trạng Quỳnh phá chúa kinh hồn

Thêm ông Chúa Chổm tiếng đồn chẳng ngoa.

Liễu Hạnh thần giới quần thoa

Xiển Bột hậu duệ chẳng thua Nguyễn Quỳnh.

 

Về thăm làng ngh quê mình

Mây tre Hoàng Thịnh, đan sênh Thái Hòa.

Đúc cày Đồng Lạc tại gia

Nghĩa Hưng dệt vải mượt mà đường thoi.

 

Đông Sơn đục đá làng Nhồi

Trà Đông – Thiệu Hóa, cái nôi đúc đồng.

Dệt vải lanh của người Mông

Người Dao nhuộm vải thủ công, cao chàm.

 

Bản Thái thổ cẩm lũ lam

Sợi gai người Thổ, Đại An ép dầu.

Đục Xá, Xa Vệ đi đầu

Đạt Tài nghề mộc, tằm dâu Thạch Thành.

 

Nga Sơn cói chiếu chuyên ngành

Đỏ viền, hoa sắc mà thành hạng sang.

“Chiếu Nga Sơn, gạch Bát Tràng
Vải tơ Nam Định, lụa hàng Hà Đông.”

Ẩm thực ăn uống ấm lòng

Món Phi ngọt bổ, hàng rong làng Giàng.

Giò lụa lá chuối, lạt giang

Tiêu, giò, hành, tỏi nghèo sang cũng dùng.

 

Bích Đào nếp cẩm vài chung

Hứng sương làm nước ủ dùng vị thanh.

Cam Giàng, dứa ngọt Thạch Thành

Bóng Bốp sông Mã sao đành xa nhau.

 

Nem chua Thanh Hóa đứng đầu

Cay chua ngọt mặn, thơm lâu bõ thèm.

Phủ Quảng nổi tiếng chè Lam

Bánh Gai Tứ Trụ, cái nem Hạc Thành.

 

Bánh Răng Bừa với nhân hành

Mâm dâng lễ, tết đã thành lệ riêng.

Rượu Cần Thái, mắm Duy Xuyên

Món Gỏi cá biển ăn ghiền: Sầm Sơn.

 

Gỏi Lệch, bánh Cuốn, cháo Lươn

Bánh Đa Cầu Bố, Đông Hương chả Giò.

Bống Bốp sông Mã xả ngò

Thọ Xuân canh Đắng uống no… ngọt ngào.

 

Tôm, cua, sò huyết, ốc, ngao

Rau cau, khô mực, ghẹ, hào, cá thu.

Nước dừa Hoằng Hóa ngọt ru

Làng Giàng cơm Hến xuân thu nức lòng.

 

Yên Khương nổi tiếng mật ong

Mía Kim Tân ngọt, ngon – không, thử dùng!

Tiết canh dê núi Hà Trung

Nga Liên rượu nếp một chung… đã thèm.

 

Xứ Thanh độc đáo món nem

Quê nhà hương vị ai đem đổi lòng.

Chua cay, ngọt mặn, thơm nồng

Ngon, nhưng cũng phải sạch trong sạch ngoài.

 

Xứ Thanh có một không hai

Thiên nhiên ưu đãi tương lai sáng ngời.

Thanh thanh gió nước mây trời

Người đi có nhớ một thời xứ Thanh?

 

 26. TỈNH NGHỆ AN (NGHỆ AN PROVINCE)

Latitude: 18°33′ to 19° 25’North latitude

Longitude: 102°53′ to 105°46 East longitude

Region: North Central Coast

Area: 16.487 km ² (6.370.1 sq mi).

Population: 3.400.239

Capital: Vinh City

Town: Cua Lo, Thai Hoa

Districts: Dien Chau, Quynh Luu, Yen Thanh, Do Luong, Nghi Loc, Hung Nguyen, Nam Dan, Thanh Chuong, Tan Ky, Anh Son, Con Cuong, Nghia Dan, Quy Hop, Que Phong, Tuong, Duong, Ky Son.

Calling Code: 38

Vehicle Code: 37

Postal Code: 42

ISO 3166-2: VN-22

 

“Đường vô xứ Nghệ quanh quanh…”

Xa xôi hiểm trở nên đành cách xa.

3 triệu dân số tính qua

20 huyện, thị bao la đất trời.

 

Địa hình, đông bắc cắt rời

Núi đồi bao phủ khung trời Nghệ An.

Phía nam: Hà Tĩnh giáp ngang

Bắc giáp Thanh Hóa nhịp nhàng cần lao.

 

Phía tây giáp với nước Lào

Phía đông một cõi dạt dào biển Đông.

E đu, Thái, Thổ, H’Mông

Sán dìu, Khơ Mú, Kinh… đồng sống chung.

 

Trường Sơn uốn lượn chia vùng

Đứng nhất diện tích, muôn trùng núi non.

Pulaileng ở Kỳ Sơn

Gần 3 ngàn mét chập chờn với mây.

 

Gió Tây Nam thổi về đây

Gió Đông Bắc lạnh, mưa bay ít nhiều.

Bốn mùa như ngọn thủy triều

Trung bình nhiệt độ chia đều 25.

 

Tài nguyên khoáng sản giàu ngầm

Mỏ thiếc lớn nhất ẩn mầm Quế Phong.

Đá vôi trữ lượng vô song

Hoàng Mai, Quỳnh Thiện khai thông số nhiều.

 

Xi măng, sét, gạch lượng liều

Quỳnh Lưu, Qùy Hợp phân đều Đô Lương.

Photphorít ở Thanh Chương

Anh Sơn cùng với Con Cuông, Yên Thành.

 

Bôxít có ở Sơn Thành

Đá qúy trữ lượng chỉ dành Qùy Châu.

Mỏ vàng Tà Sỏi vàng thau

Dọc  sông Cả, Hiếu đua nhau đãi vàng.

 

Than bùn nhiều ở Nghĩa Đàn

Than đá Khe Bố, Con Cuông vạn hàng.

Nước khoáng Bản Khạng, Bản Lang

Bản Bo, Bản Hợp, Nghĩa Đàn, Vĩnh Giang.

 

Giao thông toàn tỉnh Nghệ An

15, lộ 7 băng ngang huyện thành.

Bắc – Nam tàu hỏa tốc hành

Sân bay Vinh hướng trưởng thành đi xa.

 

Công trình thủy điện tỉnh nhà

Nhất Chu – Cửa Đạt, nhì là sông Am.

Lặng lờ dòng mẹ sông Lam

Cho sông Đào đủ nước làm tưới tiêu.

 

Giáo dục thành đạt khá nhiều

Trạng nguyên thì có Bạch Liêu đời Trần.

Hàng ngàn tiến sĩ xuất thân

Hàng trăm tam giáp, đại thần tam khoa.

 

Dòng Cao Xuân giỏi không ngoa

Anh, Tiếu, Dục, Hạo, Đỉnh và Xuân Huy.

Đại thần, quan chức ra uy

Giáo sư, văn sĩ, danh thi mấy triều.

 

14 trung học rải đều

Hàng trăm cấp 1và nhiều cấp 2.

5 trường đại học đua tài

1 trường chuyên lấy tên ngài Bội Châu.

 

bệnh viện tỉnh cùng nhau

Chống dịch, kế hoạch mở đầu mỗi năm.

30 tuyến loại trung tâm

Mục tiêu sức khỏe lo chăm cộng đồng.

 

Địa danh đời Lý Thánh Tông

Trước cùng Hà Tĩnh tên đồng Hoan Châu.

Việt Thường tên gọi từ lâu

Hoài Hoan, Cửu Đức hai châu đời Hùng.

 

Bắc Thuộc, Nhật – Diễn hai vùng

Cửu Chân, Cửu Đức với cùng Nhật Nam.

Đức Châu rồi lại Châu Hoan

Châu Diễn, Nam Đức mèo hoàn cái miêu.

 

Ngô, Đinh qua Nguyễn các triều

Hoan Châu, Cửu Đức bấy nhiêu cứ bàn.

Châu Nghệ An, xứ Nghệ An

Rồi Nghĩa An trấn, tách sang Nghệ – Hà.

 

An Tĩnh từ đó mà ra

Nghệ Tĩnh một mối tách ra hai nhà.

Nghệ An thêm một Thái Hòa

Từ Nghĩa Đàn chuyển như là hiện nay.

 

Nghệ An lịch sử bề dày

Theo Lý Nam Đế nở mày Vạn Xuân.

Quốc đô một thuở Vạn An

Thời Mai Hắc Đế Thúc Loan đánh Tùy.

 

Người xứ Nghệ thật kiên trì

Toa Đô bị đuổi, công ghi: họ Hoàng.

Nhà Lê thống nhất nước non

Nghệ An quật khởi sống còn góp công.

 

Đánh Thanh cứu lấy non sông

5 vạn quân Nghệ tiên phong đi đầu.

Phượng Hoàng dấu sử rêu sầu

Kỳ Lân, núi Quyết dãi dầu Trung Đô.

 

Triều đình Huế… bán cơ đồ

Nghệ An máu đổ, sóng xô Nam Đàn.

Cần Vương chống Pháp vạn ngàn

Xuân Ôn, Doãn Nhã với Phan Đình Phùng.

 

Nghệ An theo những anh hùng

Bội Châu, Ngô Quảng bập bùng lửa thiêng.

Cao trào Xô Viết ưu tiên

Nhân dân xứ Nghệ khắp miền đánh Tây.

 

Hàng ngàn nghĩa sĩ bị đày

Phố Vinh lệ máu nhỏ đầy tiếc thương.

Thanh Chương: Binh biến Đô Lương

Đội Cung chống Pháp chủ trương mở còng.

 

Tự hào Văn hóa Lam Hồng

Văn chương, nghệ thuật, gia phong mãi truyền.

Cầu Ngư lễ hội” thiêng liêng

Điệu hò phường vải, đua thuyền rước hên.

 

Sử thi huyền thoại tổ tiên

Đền Cuông tưởng đức sinh tiền Lạc – Âu.

Hồng Sơn – Võ miều Dực hầu

Hùng Vương, Thánh Mẫu nhiệm màu ở trên.

 

Hội đền Nguyễn Xí“, Qủa Sơn

Hội Mai Hắc Đế”, “hội Ông Hoàng Mười”.

Hang Bua dấu tích con người

Nghệ An danh thắng là nơi cúng thần.

 

“Hội vua Lê” núi Lam Thành

“Hội Quỳnh” mừng kẻ nên danh bảng vàng.

“Lễ Đâm đầu thú” bản làng

Thanh Đàm – “cầu hến” sinh đàn kiếm ăn.

 

Lễ Mừng nhà mới“, Xàng Khan

Hang Bua, “lễ uống rượu cần“, thần Mo.

Làng Sen, Vạn Lộc hát hò

“Lễ hội sông nước” Cửa Lò cầu an.

 

Phố Vinh – đô thị Nghệ An

Điểm hẹn du lịch, tham quan tỉnh nhà.

Cửa Lò cát mịn như da

Lan Châu, Hòn Mắt kiêu sa dáng Kiều.

 

Nhân vật lịch sử từng triều

Ngàn sau xét lại bao điều trắng đen.

Quê hương khoa bản sách đèn

Giếng bùn nước đục đánh phèn lại trong.

 

Bạch Liêu nguyên trạng được phong

Nam Đàn “tứ hổ”: San, Đôn, Qúy, Trần.

Họ Hồ bảng hổ vinh thân

3 đời hiển hách con dân làng Quỳnh.

 

Bội Châu vì nước quên mình

Tiếng bom Hồng Thái bã vinh bỏ ngoài.

Xuân Hương, Trường Tộ người tài

Vua Mai Hắc Đế đền đài ngợi ca.

 

Xây nền “Dân chủ cộng hòa”

Sinh Cung họ Nguyễn chói lòa tiếng – tăm!

Cảnh Chân oan bởi vua lầm

Đại thần Nguyễn Xí công tâm bốn đời.

 

Núi Quyết Long, Phượng: núi trời

Cáp treo du lịch, bể bơi, núi Hồng.

Sông Lam, Cửa Hội thắm dòng

Hưng Hòa cò tót nao lòng biết bao!

 

Lục Niên – Thiên Nhẫn tường hào

Phong Vân – Đại Tuệ năm nào trú quân.

Mú Rượu núi của thánh thần

Sông Chu, sông Hiếu góp phần tưới tiêu.

 

Sông Lam, bến Thủy mỹ miều

Thương người con gái sớm chiều vớt rươi.

Làng Diên, bánh dẻo kính mời

Đặc sản kẹo lạc; để đời đa nem.

 

Bánh đa Phủ Diễn thấy thèm

Mẹ em nướng nở, trồm trèm thúng to.

Kẹo làng Xuân Bắc thơm tho

Kim Chi làng Cúc trời cho trúng mùa.

 

Võng Gai xóm Xiến nằm đùa

Khen ai khéo léo tay lùa sợi gai.

Làng Đoài có một không hai

Cam vàng, mộng nước làm ai cũng thèm.

 

Cốm thơm Đông Thuận tình em

Mật, gừng cay ngọt, mua đem tặng người.

Làng đào Trung Mỹ xinh tươi

Đơm hoa xuân mới nghe vơi cả lòng.

 

Mây tre xuất khẩu Thái Phong

Nghi Phong, Diễn Lộc, Quỳnh Long, Thọ Thành.

Diễn Xuân vải dệt thiên thanh

Tân Liêm làng Mộc, rau xanh Anh Thành.

 

Đô Lương nồi đất nghề lành

Diễn Bình trổ đá nghệ danh đã từng.

Em cô gái Thái… người dưng

Làm nghề thổ cẩm, anh ưng rước về.

 

Một trăm tám bảy làng nghề

65 làng nhận chính nghề Nghệ An.

Chây lười con gái nhà quan

Anh mua chổi đót Nghĩa Đàn… tặng chơi.

 

Xứ Thanh non thánh, nước trời

Ân tình xứ Nghệ” bao đời còn không?

“Chào em cô gái Lam Hồng

Giận mà thương” để trong lòng nghe em!

 

Dân ca xứ Nghệ về đêm

Nặng tình đất nước, ấm êm nghĩa đời

Hồng Lĩnh tâm sự đầy vơi

Người đi nhớ mãi một thời Nghệ An!

 

 27. TỈNH HÀ TỈNH (HA TINH PROVINCE)

Latitude: 17° 53′ 50” to 18°45′ 50” North latitude

Longitude: 105° 05′ 50” to 106° 30′ 20” East longitude

Region: North Central

Area: 6.026.5 km ² (2.326.8 sq mi).

Population: 1.227. 554

Capital: Ha Tinh City

Town: Hong Linh

Districts: Huong Son, Duc Tho, Nghi Xuan, Can Loc, Huong Khe, Thach Ha, Cam Xuyen, Ky Anh, Vu Quang, Loc Ha.

Calling Code: 43

Vehicle Code: 38

Postal Code: 41

ISO 3166-2: VN-23

 

Đông Bắc giáp tỉnh Nghệ An

Thuộc Bộ Cửu Đức, Văn Lang – vua Hùng.

Địa hình núi dốc chập chùng

Phía đông nghiêng xuống giáp vùng Biển Đông.

 

Phía tây: Lào lại tương thông

Phía nam còn lại giáp hông Quảng Bình.

10 huyện, 2 thị thâm tình

Hai mùa mưa nắng rét mình, cháy da!

 

Chứt, Mường, Việt, Thái gần xa

Dân cư dưới một triệu ba số người.

Chuyên cần ghét kẻ chây lười

Làng nghề lao động truyền đời đã lâu.

 

Phú Phong nổi tiếng trồng cau

Nhượng Bạn nước mắm làm giàu tại gia.

Chợ Nghèn, làng chiếu Trảo Nha

Ba Giang nón lá thi ca bốn mùa.

 

Chè Phù Lưu Thượng người ưa

Nam Trị nổi tiếng bán, mua bạc vàng.

Đúc súng, đúc đạn Văn Tràng

Tiên Điền tơi nón; nong, sàng Thạch Long.

 

Đức Lâm truyền thống đúc đồng

Giá, mâm, chậu, chảo, bình, chuông, kẻng, nồi.

Vĩnh Hòa võng sợi thiếp ngồi

Nhìn chàng hết dệt võng rồi đúc gang.

 

Nung gạch, làm gốm Cẩm Trang

Làng rèn nổi tiếng Vân Chàng, Trung Lương.

Thái Yên mộc chạm khác thường

Vươn tới Thượng Hải, thị trường Hồng Kông.

 

Xẻ gỗ, nghề cũ kỳ công

Trương Xuân dải đất ven sông đóng thuyền.

Phú Thượng có một làng kiềng

Đựng soong, nồi, chảo rẻ tiền, dẻo dai.

 

Tinh xảo nghề trống Bắc Thai

Tiễn người ra trận, đón ai tựu trường.

Nắm bà Thắm chiếm thương trường

Kỳ Ninh một vốn, lợi dường tới ba.

 

Một vùng non nước Kỳ La

Cẩm Sơn chuông vọng ngân nga diệu kỳ.

Hang Dang Hùng bắt Qúy Ly

Hòn Cùm xích đế nghe chi não nề.

 

Thiên Cầm cảnh đẹp hoang sơ

Đàn cầm dệt bản tình thơ dạt dào.

Người đi vét đập năm nào

Mà hồ Kẻ Gỗ đi vào sử xanh?

 

Sơn Kim suối nóng trong lành

Quan Âm – Hương Tích đã thành chùa thiêng.

Vũ Quang sinh thái tự nhiên

“Hoành Sơn nhất đái” nỗi niềm Chămpa.

 

Thanh Quan tức cảnh sơn hà:

Qua đèo ngang quá cảnh” mà viết nên.

Phi lao vi vút bay lên

Biển xanh bãi tắm vang tên Xuân Thành.

 

Quỳnh Viên danh thắng đầu ngành

Hòn Trống, Hòn Mái nghĩa danh vợ chồng.

La Giang – Tùng Lĩnh đê sông

Ngã Ba Đồng Lộc về không thấy người!

 

Đền Củi thờ Đức Hoàng Mười

Đền Nguyễn Biểu đó thờ người kháng Minh.

Đền Song Trạng, Hội Thống Đình

Nhà thờ Công Trứ nhân tình trớ trêu.

 

Nguyễn Du kỳ bút “Truyện Kiều

Thanh liêm, tiết nghĩa là điều phải theo.

Lãn Ông “Tâm Tĩnh” giúp nghèo

“Thượng Kinh ký sự” mang theo cửu tuyền.

 

Hồng Lĩnh danh bất hư truyền

99 ngọn núi Chân Tiên giáng trần.

Núi Lân, Thiên Tượng, Yên Xuân

Tai Voi, Bạch Tượng, Nam Đàn, núi Ông.

 

Mồng Gà, Hương Tích, Mũi Rồng

Cột Cờ, núi Đụn, Đà Hồng, núi Lân…

Tháp Cờ – hoàng tử – Phúc Loan

Ngô Quảng – Lũy Đá, Thánh Tông – núi Lầu.

 

Câu hò ví dặm Đan Du

Hát ví phường vải Trung Lưu não nề.

“Đi mô rồi cũng nhớ về…

Hà Tĩnh…”, nhớ một hẹn thề sông Lam.

 

Trường Lưu bát cảnh Tây Nam

Trang viên họ Nguyễn, chợ Quan, miếu đường.

Hồ sen, giếng Thạc thơm hương

Nắng chiều núi Phượng chập chờn qua sân.

 

Chuông ngân gọi sáng chùa Hân

Mõ chiều kho Nghĩa lâng lâng nỗi niềm…

Đông Thái, Uy Viễn, Tiên Điền

Trung Lương, Ân Phú lưu truyền danh nhân.

 

Hoan Châu khởi nghĩa nông dân

Ai người lãnh đạo xuất thần, mặt đen?

Ai phò Hồ, Giản mấy phen

Bô Cô đại thắng, Giản bèn giết đi?

 

Vua gì thiếu chữ “Nhân – Tri”

Giết công thần chẳng khác chi xẻo mình.

Cảnh Chân, Đặng Tất chí tình

Rước vào nghi kỵ, vô tình mạng oan.

 

Bạc đầu mài kiếm trăng non

Ai hiếu – trung liệt sắc son một lòng?

Ngự Sử nào tử bờ sông

Mắng giặc Trương Phụ mà không sợ gì?

 

Ai người khoa bản trường thi

La Sơn Phu Tử quan gì chẳng ưng?

Tam Nguyên Hoàng Giáp đã từng

Ai là tể tướng anh hùng Trịnh – Lê?

 

Thủ khoa Hương, Hội Hậu Lê

Tây Sơn danh tướng não nề bị roi?

Ngô Đại Tư Mã trời soi

Sông Hương gào khóc trò đời thế gian.

 

Tây Sơn “nanh vuốt” Ngô – Phan

Gia Long đoạt vị, từ quan ẩn mình.

Ai Thượng thư, ai cùng đinh

Vịnh cây thông” chính trực khinh thế tình?

 

“Danh nhân văn hóa” tôn vinh

“Truyện Kiều” hậu thế ngẫm mình thấy ê.

Đình Nguyên Ngự Sử Hương Khê

Vụ Quang núi tỏ hai bề phản, trung.

 

Hương Khê danh tướng anh hùng

Ai người chế súng hãi hùng giặc Tây?

Lệ Thần – học giả nào đây

“Việt Nam sử lược” gọn, hay mãi truyền?

 

Hà Tĩnh văn hóa đất thiêng

Giọng hò Hồng Lĩnh giao duyên sáng chiều.

Đan Du hò ví nhớ nhiều

Ca trù Cổ Đạm, chèo Kiều Xuân Liên.

 

Kim Chùy phong tục còn nguyên

Kim Bôi, Hội Thống bao niên hội làng.

Trường Lưu lục bát dân gian

Nhìn trăng ngẫu hứng than van mấy lời.

 

Hồng Lam văn vật” truyền đời

Di chỉ khảo cổ bao thời đã lâu

Sắt Vân Chàm, rú Rơm, Dầu

Lũng cổ đắp ghép có hầu Hoàng Sơn.

 

Sắc phong trăm đạo đã sờn

Can Lộc di tích có hơn 8 đời.

Hội chùa Hương Tích bao thời

Hành hương lễ Phật vui chơi, cúng mừng.

 

Thạch Kim” lễ hội Chiêu Trưng”

Lê Khôi đại tướng  vang lừng thời Lê.

Mỹ Dương, 2 tốp nhất tề

Rước thuyền lên núi, rước về làng ta.

 

Hội Nhượng Bạn” cúng Hoàng Bà

Với cùng Đông Đạo tạo ra bánh thuyền.

Phan Xá có “hội Xuân Điền

“Lễ Tống Trùng” ở Tiên Điền mỗi năm.

 

Đua thuyền, cúng nước sông Lam

Cầu Ngư – Hội Thống“, cầu an, cúng thần.

Kẻ Thượng “rước Hến” nuôi dân

Cờ người” Trung Thịnh, “đầu Xuân” Yên Điền.

 

Mùng 3 “lễ hội Chân Tiên”

“Hội Chay” chợ tỉnh, Mỹ Xuyên ghẹo hò.

Cầu Ngư – Động Gián đua đò

Hội Kỳ” thi vật, thi trò nấu cơm.

 

Thịnh Xá chợ Tết trái đơm

Mùa xuân trẩy hội hoa thơm Thạch Hà.

Hội Chế Thánh” đến cúng bà

Tam Lang – Đền Cả nhà nhà chúc xuân.

 

Tài nguyên Hà Tĩnh vạn muôn

Gần 400 loại cá, tôm, mực, hào…

91 quặng mỏ đã đào

Thạch Khê quặng sắt lượng cao nhất vùng.

 

Hương Sơn than đá, nâu, bùn

Kẽm, chì, thiếc, khoáng ở vùng Kỳ Anh.

Can Lộc gốm, sứ có danh

Titan dọc biển Kỳ Anh rất nhiều.

 

Đất đai 9 nhóm phân đều

Đất cát, đất mặn bởi triều thủy dâng.

Đất phù sa ruộng đang cần

Bạc màu, phèn mặn lợi phần thủy – nông.

 

Đất dốc tụ hợp vụ trồng

Đất xói, sỏi đá như không được gì.

Mùn vàng, lâm nghiệp tùy nghi

Đất đỏ vàng tốt trồng gì cũng nên.

 

Tài nguyên rừng rất vững bền

7000 ha đất tạo nền khuyến lâm.

86 họ, loài 500

Lim xanh, sến, tấu nghìn năm bạt ngàn.

 

Ở vườn quốc gia Vũ Quang

Sao la, bò sát, mang, hùm, vượn đen.

Lưỡng cư, thực vật thân quen

Hơn 600 loại sống chen với rừng.

 

Hà Tĩnh lắm núi nhiều bưng

Lắm đồi, lắm dốc cũng chừng lắm sông.

Sông Rèn, Rào Cái phía đông

Xây Hồ Kẽ Gỗ mênh mông nước tràn.

 

Ngàn Sâu, Ngàn Phố, Hạ vàng

Sông La muôn thuở ngỡ ngàn nhạc, thơ.

Ngàn Cả có tự bao giờ

Người đi thương nhớ đôi bờ Lam Giang?

 

Giao thông hầm qua Đèo Ngang

Nghe con quốc quốc than van nhớ nhà.

Lộ 15, 8 nối tỉnh xa

Còn cầu nhân nghĩa quê ta đợi người.

 

Giáo dục trung, đại gần 10

Trăm trường trung, tiểu các nơi xa gần.

Y tế bệnh viện chuyên cần

Xử lý, kỷ luật góp phần “mẫu y”.

 

Đặc sản níu chân người đi

Ăn bưởi Phúc Trạch mà ghi chuyện đời.

Vỏ xanh, ruột ngọt thay lời

Múi dòn, thịt mịn ai thời nhớ tên?

 

Thơm thơm, chan chát khó quên

Chè Xanh giải nghiệt làm nên giấc dài.

Cam Bù “bốc lửa” gái trai

Ai bệnh hen suyễn nên… tai loại này.

 

Văn Lâm rượu nếp thơm cay

Hồng ngâm vị chát, giòn ngây Thạch Hà.

Cu đơ kẹo đắng thật thà

Cay gừng, thơm mía đi xa nhớ nhà.

 

Cẩm Nhượng nước mắm thử qua

Rượu nếp Can Lộc ngửi qua nhớ người.

Mắm ruốc bắp chuối, ớt tươi

Giá, rau, tai lợn đồng thời thịt ngâm.

 

Món nhậu dê núi Thiên Cầm

Chim Cu Kỳ nướng, quay, hầm… đều ngon.

Moi luộc – tép biển con con

Bánh đa vừng rắc nướng dòn ăn chung.

 

Phở… dâm nghe tiếng… hãi hùng

Thử xong tá hỏa tên trùng khiếp chưa?

“Dâm dâm” sáng tối chiều trưa

Bình dân ai lại chẳng ưa phở này!

 

Miến canh sợi dẻo ngon thay

Món qùa kỷ niệm những ngày ấu thơ.

Món gỏi cá đục khỏi chê

Xoài xanh, chua khế nhớ về Nghi Xuân.

 

Mùng chua, cà muối, tương bần

Canh cua, chả nướng níu chân Thạch Đài.

Mực Cửa Sót ngọt lại dai

Con Moi mắm khuyết khóc ai mắt hồng?

 

Trấy tro bánh đúc lót lòng

Măng chua, nước chát đèo bòng mà chi.

Giả cầy, chim cói, chim ri

Thanh Chương món Nhút cần gì thứ sang.

 

Cá rô Bầu Nón Nam Đàn

Thiếp đi lòng nhớ quê chàng Nghệ An.

Cháo lươn khói bốc mỡ màng

Ngọt xương, cay ớt la làng vẫn ăn.

 

Người đi đã mấy mùa trăng

Nghe hò Hà Tĩnh băn khoăn quặn lòng.

Người dân ở đất Lam – Hồng

Lấy núi làm tựa, lấy sông làm nền.

 

29. TỈNH QUẢNG BÌNH (QUANG BINH PROVINCE)

Latitude: 17°05’02” to 18° 05′ 12″ North latitude

Longitude: 105°36’55” to 106°59’37” East longitude

Region: North Central Coast

Area: 8.065.3km ² (3.114 sq mi).

Population: 846.924

Capital: Dong Hoi city

Districts: Bo Trach, Le Thuy, Minh Hoa, Quang Trach, Quang Ninh, Tuyen Hoa.

Calling Code: 52

Vehicle Code: 73

Postal Code: 45

ISO 3166-2: VN-24

 

Bắc giáp Hà Tĩnh ở trên

Phía tây giáp dãy Trường Sơn với Lào.

Phía nam: Quảng Trị sát rào

Phía đông giáp với sóng gào Biển Đông.

 

Địa hình hẹp, ngả tây – đông

4 vùng núi, biển, dốc, đồng, đồi cao.

2 mùa mưa nắng xôn xao

Trung bình độ nhiệt cũng vào 25.

 

Đất đai 2 hệ lâu năm

Vùng đồi núi cát, đồng bằng phù sa.

Pherali với Sao La

Vùng đa sinh học Phong Nha – Kẽ Bàng.

 

Gỗ rừng qúy hiếm bạt ngàn

Hương, lim, mun, thụ, vô vàn huỵch, thông.

Biển dài, 5 cảng cửa sông

Đảo che chắn gió phía đông Quảng Bình.

 

Một thềm lục địa hồi sinh

Ngư trường lớn giúp tồn vinh con người.

Bãi san hô trắng tận trời

Hải đảo qúy hiếm ngoài khơi vạn loài.

 

Nuôi trồng thủy sản sinh sôi

Độ PH lợi cho loài tôm cua.

Giang, Dinh, Nhật Lệ, Lý Hòa

Ngàn Sâu, Long Đại đổ hòa biển đông.

 

Thủy văn hệ thống suối sông

Tự nhiên, nhân tạo tính đồng trăm tư.

Ngành Công, Nông nghiệp, Lâm, Ngư

Kim ngạch xuất khẩu, đầu tư khá nhiều.

 

9 khu công nghiệp tiền tiêu

Đóng tàu, nhiệt điện chỉ tiêu dự trù.

Giao thông các tỉnh, các khu

Qua hầm đường bộ mây mù Đèo Ngang.

 

1A quốc lộ băng ngàn

Đi 32 tỉnh tham quan Quảng Bình.

15, 16 lộ trình

Qua các huyện, thị Quảng Ninh, Nghĩa Đàn…

 

Sân bay Đồng Hới tân trang

Phục vụ lượng khách tham quan mỗi ngày.

Bắc – Nam đường sắt qua đây

Hòn La đường thủy đều tay vận hành.

 

Khoáng sản vàng, sắt, cao lanh

Đá vôi, suối khoáng, titan, kẽm, chì.

Xi măng, purit hướng đi

Phát triển công nghiệp một khi thuận đường.

 

Giáo dục trung, đại 6 trường

Hàng trăm trung, tiểu lệ thường đổ cao.

Trường chuyên xứ Quảng tự hào

Mới đây mà đã đi vào chục thu.

 

Điện lực Đồng Hới tối ưu

18 đơn vị dự trù viễn thông.

Ngân hàng phát triển Ngoại – Công

Mua, bán, thế, chấp, khuyến Nông, rút tiền.

 

Ngược dòng lịch sử tổ tiên

Thời kỳ đồ đá sinh tiền ở đây.

Sứ, sành, công cụ cầm tay

Hòa Bình văn hóa” bấy nay đã tường.

 

Quảng Bình – bộ lạc Việt Thường

Thuộc Nhật Nam thuở Hán đương trị vì.

Quảng Bình tức đất Địa Ly

Ma Linh, Bố Chính từ khi nhập vào.

 

Vua Chăm dâng đất đổi trao

Tiên Bình tên gọi từ trào nhà Lê.

3 dinh chia lại bấy giờ

Từ thời chúa Nguyễn chia bờ, định biên.

 

Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên

Sau năm 76 hợp duyên một nhà.

Năm 90 lại tách ba

Vùng đất hẹp nhất cho ra Quảng Bình.

 

Dân cư đa số người Kinh

Bru, Tày, Chứt, xinh xinh Vân Kiều.

Khùa, Rục chẳng có bao nhiêu

Tám trăm ngàn khẩu phần nhiều nông thôn.

 

Kỳ quan động đẹp bồn chồn

Hồ ngầm, hang rộng gởi hồn tiên nga.

Danh lam thắng cảnh hằng hà

Di sản nổi tiếng Phong Nha – Kẽ Bàng.

 

Đá vôi, bãi cát, động, hang

Sông ngầm, động thực vật đang bảo trì.

Măng đá, thạch nhũ bất tri

Tiên – Khô đàn gió, vu vi động Vòm.

 

Thiên Đường rộng để… trời ôm

Động khô thạch nhũ ngó dòm dễ đi.

Sơn Đoòng nhất động, đâu bì

Hồ Khanh phát hiện… “rất chi” lạ thường:

 

Hang cao, động rộng chẳng lường

Mưa rừng, vắt muỗi thẳng đường… tấn công.

Hố sâu trầm tích mênh mông

Thiên nhiên hùng vĩ nhưng… không bóng người.

 

Quảng Bình quê mẹ ta ơi”

Đồng Hới – Nhật Lệ lệ rơi mặn chiều!

Thương sao Mỹ Trạch tiêu điều

Hò khoan Lệ Thủy khơi nhiều nhớ nhung!

 

Lũy Thầy – Nhật Lệ là chung

Đào Duy Từ lập giữ vùng Đàng Trong.

“Di khảo Bàu Tró” mênh mông

Chim ca, sóng vỗ ru lòng miên man…

 

Truông Nhà Hồ, Phá Tam Giang”

Xưa nghe thì ngán, nay càng muốn qua.

Này “Khu kinh tế Hòn La”

Quy mô diện tích hecta chục ngàn.

 

Cha Lo trọng điểm 3 đàng

Cùng qua lại giữa Thái Lan, với Lào.

Sân bay Đồng Hới đón chào

Ai Tân Sơn Nhất, Nội Bài thì đi!

 

Danh nhân đời mãi nể vì

Trạng nguyên Trương Xán, khoa thi thời Trần.

Kế Viêm – thời Nguyễn, cử nhân

Tiến sĩ thời Mạc tới phần Văn An.

 

Trọng Lư, Mặc Tử thi đàn

Nguyễn Hữu Cảnh, Dật rỡ ràng tướng gia.

Võ Nguyên Giáp tướng tài ba

Điện Biên Phủ đã rõ ta, biết mình.

 

Ẩm thực bột lộc trắng tinh

Sường tôm ướp vị, Quảng Bình bánh canh.

Ớt tiêu, bột ngọt, rau hành

Quán Hàu – Nhật Lệ nổi danh cháo hàu.

 

Đẻn biển nhìn… rợn tóc râu

Tiết canh, ram trị lưng đau nhớ đời.

Canh chua cá nục, em mời

Thua gì cá lóc tuyệt vời miền Nam.

 

Bánh lộc Đồng Hới thấy ham

Trong tôm, ngoài thịt, nữ nam thích dùng.

Rượu đẻn xứ biển “sâm nhung”

Nhậu cùng cá nghéo vài chung khỏe người.

 

Dưới chân, chép biển chọc cười

Hai tay mò bắt, hấp tươi ngọt lòng.

“Ruốc tháng 6 là máu rồng”

Đẹp màu, qúy chất mặn nồng dân gian.

 

Cá lép nướng lửa mỡ màng

Món ăn dân dã “nghéo gan, mang thiều“.

Quảng Hòa con gái mỹ miều

Bánh xèo em đúc: tuyệt chiêu… giữ chồng.

 

Mực nang, tương ớt hồng hồng

Ba câu, mạ nướng lửa cồn, con ăn.

Người xa quê có nhớ chăng

Khoai deo vàng, ngọt muôn trăng vẫn còn.

 

Nguyên Tiêu rằm Tết trăng tròn

Hải Đình lễ hội cháu con vui vầy.

Sông Gianh, ngư phủ ở đây

Xuân Hồi lễ hội” mừng ngày bội thu.

 

Hải Thành “lễ hội cầu ngư

Rước thần Xuân Thủ xem như vua về.

Múa bông lễ hội” xem mê

Ai ghiền “chèo cạn” thì về Bảo Ninh.

 

Tháng 3, Minh Hóa linh đình

Tìm duyên lễ hội kết mình với ta.

Cầu mùa” Nhân Trạch hát ca

Múa hoa đăng, quạt thiết tha chúc mừng.

 

Lèn Vịnh đèn đuốc sáng trưng

Thiên Vương Phù Đổng lễ” mừng chiến công.

“Lễ hội đập trống Ma Coong”

Tháng Giêng âm lịch chung lòng gái trai.

 

“Lễ hội tháng 9 mùng 2”

Kiến Giang sông nước thi tài lướt ghe.

“Hai bên đứng lại” mà nghe

“Ráng sức mà đẩy” hai phe khoan hò.

 

Cảnh Dương bơi trải 4 đò

Xanh, vàng, tím, đỏ màu cờ, áo, dây.

Bài chòi “lẵng lặng nghe này…

Mừng xuân đi chợ…”  bác đây… “tới” rồi!

 

Bài thai” đối toát mồ hôi

Con thai” treo ngược, tới hồi… “xổ thai“.

Mở thai” rồi đến “cuốn thai

Con thai” ứng với “bài thai” chỗ nào?

 

Cướp cù” – qủa bưởi trên cao

Ném cù vào rọ, chàng nào điểm son?

“Lễ Thành Hầu – Cảnh” huy hoàng

Phúc Thần Thượng Đẳng nhớ nguồn tổ tiên.

 

Làng nghề nổi tiếng Diêm Điền

Nề Vương” nghề hái ra tiền: Bùi gia.

Hạ Thôn nón lá mặn mà

Từ trong tỉnh thiếp, vượt ra tỉnh chàng.

 

Lệ Bình làng chổi khang trang

Thọ Nhơn đan lát, Tân An bún, mè.

Tiếng đồn Tụy Lộc ai nghe

Anh nghề nấu rượu, em nè, có thương?

 

Lệ Sơn, đệ nhất địa phương

8 làng nghề… học, danh hương” rạng ngời.

Anh nghèo, em chẳng có cười

Anh mà thiếu chữ, mới thời bị khinh.

 

Cảnh Dương nước mắm nghĩa tình

Hàm Hương chính hiệu Quảng Bình ta ơi!

Tân Tiến vang bóng một thời

Nghề làm ngói gạch bao đời ở đây.

 

Bảo Ninh biển sóng đong đầy

Thiên đường cát trắng với mây vá trời.

Quảng Bình sông nước đầy vơi

Ngàn năm Nhật Lệ đo lời nghĩa nhân.

 

30.  TỈNH QUẢNG TRỊ (QUANG TRI  PROVINCE)

Latitude: 16°18′ to 17°10′  North latitude

Longitude: 106°28’55” to 107°23’58” East longitude

Region: North Central Coast

Area: 4.760.1 km ² (1.838.2 sq mi).

Population: 597.985

Capital: Dong Ha City

Town: Quang Tri

Districts: Cam Lo, Con Co, Da Krong, Gio Linh, Hai Lang, Huong Hoa, Trieu Phong, Vinh Linh.

Calling Code: 53

Vehicle Code: 74

Postal Code: 46

ISO 3166-2: VN-25

 

Nằm trong dải đất trung phần

Phía Tây giáp giới cùng nhân dân Lào.

Nam: Thừa Thiên – Huế giáp vào

Phía đông giáp với hàng rào biển Đông.

 

Hiền Lương, Bến Hải xa trông

Nửa dòng bên ấy nhớ mong bến này.

Bắc – Nam tay lại cầm tay

“Vết thương chia cắt” bấy nay đã lành?

 

8 huyện, 2 phố, thị thành

Dân gần nửa triệu hiền lành sinh sôi.

Vân Kiều, Hoa, Việt, Tà-ôi

Miền xuôi, miền ngược răng – môi mặn nồng.

 

Địa hình đồi, núi, biển, đồng

Đông Nam, Tây Bắc song song một vùng.

Dải đồi thung lũng chập chùng

Cam Lộ, Thạch Hãn với cùng 5 sông.

 

Sê Păng Hiên với Xê Pôn

Thạch Hãn, Bến Hải và dòng Ô Lâu.

Vị trí chiến lược hàng đầu

Vai trò trọng yếu nối cầu thông thương.

 

Trường Sơn xương sống dặm trường

Mặt nhìn ra biển, mắt dường đăm chiêu.

Dân cư ít, đất chẳng nhiều

Nắng mưa thừa thiếu, tạo điều khó khăn.

 

Tháng 8 nắng gắt da hằn

Khô khan, nóng bức hung hăng gió Lào.

Tháng 9 mưa bão lên cao

Trung bình độ nhiệt cũng vào 23.

 

Giao thông quốc lộ 1A

Qua Lào đường 9 Đông Hà – Khe Sanh.

Hiền Lương, Thạch Hãn chiến tranh

Nay thôi khói lửa, máu tanh nhuộm cầu.

 

Cảng Cửa Việt mở đón tàu

Giao thông thương mại Việt – Lào – Thái Lan.

Sân bay Quảng Trị khang trang

Gần 400 tỷ trên đàng khởi công.

 

Quảng Trị lịch sử máu hồng

Việt Thường xưa đất vua Hùng – Văn Lang.

Thời kỳ đô hộ lầm than

Nhật Nam thuộc Hán hiên ngang sống còn.

 

Chămpa với Tống ra đòn

Thường Kiệt cùng Lý Thánh Tôn xuất thành.

Chà Bàn – Chế Củ hàng nhanh

3 châu dâng nộp, mạng lành giữ an.

 

Vua Chăm xin cưới Huyền Trân

3 châu sinh lễ, Chế Mân được nàng.

Trịnh – Nguyễn chiến sự võ vàng

Sông Gianh nhuộm máu hai Đàng Ngoài – Trong.

 

Tây Sơn khởi nghĩa có công

Nguyễn Huệ xóa bỏ Đàng Trong, Đàng Ngoài.

Gia Long – Nguyễn Ánh lên ngôi

Đổi dinh,châu, trấn, tỉnh coi mòi chẳng kham.

 

Vào thời Pháp chiếm Việt Nam

Quảng Bình, Quảng Trị nhập làm một thôi.

Đến khi chiến sự hạ hồi

Hiệp định ngừng bắn phân đôi địa hình.

 

Trong thời Nam – Bắc đoạn tình

Bom rơi, súng nổ rung mình đất thiêng.

Vĩ tuyến 17 phân biên

Vùng nam Bến Hải tách liền Vĩnh Linh.

 

75 chấm dứt chiến chinh

Hợp nhất Quảng Trị – Vĩnh Linh – Bình – Thừa.

Bao năm tách, nhập nắng mưa

89 chia lại cho vừa ý dân.

 

Cầu Hiền Lương nọ hai thân

“Chọi loa” to, nhỏ: bất phân, “chọi cờ”.

Cột cờ giới tuyến” hai bờ

Bao mùa bom đạn lặng lờ ngắm sao.

 

Khe Sanh” chiến trận năm nào

“Hàng rào điện tử, Nam Lào” cũng đây!

Mộ người nào kịp mà xây

Nơi đâu cũng thấy xương thây chất chồng!

 

Bom rơi máu chảy thành dòng

Ngàn trang sử chép đau lòng cháu con!

Trường Sơn chiến lược sống còn

“Lam Sơn chiến dịch” hao mòn nghĩa nhơn.

 

Tuổi xanh bỏ lại, tay trơn

Nghĩa trang liệt sĩ Trường Sơn” nghẹn ngào!

Bao lần lịch sử thay trào

Bao lần thấm đỏ máu đào chúng sinh!

 

Nhớ về Quảng Trị – Vĩnh Linh”

Hiền Lương” chứng kiến sinh linh cắt rời.

“Nhà tù Lao Bảo” nhớ đời

Cực hình tra tấn, thời nào cũng ghê!

 

“La Vang lễ hội nhà thờ

Tình thương, sức mạnh mong chờ sớm mai.

Hội đêm Thành Cổ” khó phai

Ai gây tội nghiệt nào ai trả lời?

 

Trường Sơn huyền thoại” hỏi trời

Anh hùng liệt sĩ trên đời có không?

Lễ hội Thống Nhất” non sông

Thuở Hiền Lương tắm máu hồng, thây phơi?

 

Ariêuping hội Kỳ Nơi

Lễ cải táng cũng đồng thời đâm trâu.

Người sống chết nhớ về nhau

Pa Cô phong tục đã lâu cúng dường.

 

Tân Sở “tái hiện Cần Vương”

Tầm vóc lịch sử bi, thương, tráng, hùng.

Cồng chiêng lễ hội” vui cùng

Đàn môi, nhị, sáo, ”xèng, thùng” trống, chiêng.

 

Hội Đình Sắc Tứ” thiêng liêng

Khách quan, phật tử tứ miền đón xem.

“Thả đèn Thạch Hãn” về đêm

Nghe sông kể chuyện mà thêm qúy đời.

 

“Thả hoa Thạch Hãn” hoa tươi

1 tháng 5 chẳn nhớ người xả thân.

Tháng 7 “lễ hội Tri Ân

“Nhịp cầu xuyên Á” một lần 3 năm.

 

Hội chùa Thạch Hải” âm thầm

Ma chay, cưới hỏi có mầm đã lâu.

Cướp cù“, già trẻ như nhau

Tại đình An Mỹ, đối đầu được, thua.

 

Pa Cô tục cưới theo mùa

2 lần cưới hỏi tưởng đùa, mà không.

“Lễ hội Thượng Phước” cúng ông

Tháng 3 ơn nghĩa Quan công ông Hoàng.

 

Quảng Trị vùng đất dân gian

Tục ngữ – Câu đố đã mang nét này.

Xách bầu thì phải xem quai”

“Điệu con xem vải buộc vai” có sờn?

 

“Hiền Lương bên nhớ bên thương”

“Nguồn gốc Như Lệ”, “Miếu Tương ông Nghè“.

Truyện cười dùng để mà đe…

“Trâu đen, trâu bạc” ai dè cũng hay.

 

Giao duyên khúc hát “oát” này

Adaykon nọ ru bầy trẻ thơ.

Điệu hò Như Lệ ước mơ

Amam trỗi nhịp ngẩn ngơ cả đời.

 

Danh lam thắng cảnh gọi mời

Địa đạo Vĩnh Mốc chứng thời chiến công.

Vang lừng danh thắng Dakrông:

Cầu treo duyên dáng trên sông chở người.

 

“Dakrông huyền sử” cho đời

Klu suối nóng, tuyệt vời Ta Lung.

Hoàng hậu bãi tắm Cửa Tùng

Tre xanh lộng gió hát cùng phi lao.

 

Làng quê, ruộng lúa rì rào

Lăn tăn sóng gợn, thì thào Hải Âu.

Bãi tắm Mỹ Thủy trắng phau

Hoang sơ mời gọi đua nhau thả mình.

 

Trong xanh Cửa Việt – Gio Linh

Dương xanh ven biển tâm tình sóng xô.

Rừng Trằm Trà Lộc hoang sơ

Công trình thủy lợi bằng hồ tự nhiên.

 

“Nguyên sinh Rú Lịnh” – Vĩnh Hiền

Thực vật phong phú, sinh tiền thú hoang.

Thủy Ba bắt hổ một làng

“Đinh ba, lưới sót” đổi vàng chẳng ưa.

 

“Cồn Cỏ có con cá đua

Là con cua đá” với rùa, hải sâm…

Hải Tân lăng mộ ngàn năm

Khu phi quân sự những năm bom mìn.

 

Xê Pôn chia nửa bạn, mình

“Bến Hói” nằm giữa thâm tình Vĩnh – Gio.

Câu Nhi, Như Lệ điệu hò

Lung linh Thạch Hãn đầy đò nến, hoa.

 

Làng nghề nón lá đã xa

Hoa văn trên nón mặn mà dáng mai.

Đông Hà vải dệt tình ai

Trồng bông, kéo sợi, tay ai mẫn cần!

 

Lâm Xuân, chiếu một mai dần

Cói, đay cạn kiệt, nghề cần quan tâm.

Đi chùa lễ Phật xin xăm

Mua nhang Đông Định hương trầm ngát hương.

 

Phương Ngạn quạt giấy dễ thương

Giấy bồi, hồ dán, tre xương đậm tình.

Ai là con gái Lan Đình

Giỏi nghề đan lát cho mình hỏi thăm?

 

Người từ một cõi trăm năm

Tìm Cầu Phường Giấy xa xăm chốn nào?

Phương Lang làng bún tự hào

Lợi nhuận kinh tế đồng vào đồng ra.

 

Kim Lăng thương hiệu” rượu ta

Từ tỉnh nhà đã đi qua nước Lào.

Cát Sơn biển gọi sóng trào

Con trai làng mộc, chạm bào, khảm trai.

 

Chiếu, quạt đã sắp một mai

Thâm Khê xăm, lưới có ai bỏ nghề?

Vân Kiều từ trước đến giờ

Lửa rèn thiêu nóng vẫn mê đúc đồng.

 

Hướng Hóa diện mạo sắc hồng

Hải Lăng chén rượu ấm lòng những ai.

Nem chợ Sải, bánh lá gai

Dầu tràm Đại Nại, gạo khoai Phước Điền.

 

Bắp nướng hành mỡ ăn liền

Nưa Lạt Lạo, gạo chiêm Biền dẻo thơm.

Vào làng Lam Thủy ăn cơm

Cá lóc canh Ám, rau đơm bát đầy.

 

Bánh bèo chén, bánh xèo đây

Đậu xanh vàng ngậy, bưng đầy một mâm.

Mắm nêm bún thịt ớt dầm

Rau độn, bánh tráng thương thầm nghĩa quê.

 

1 ngàn “bọp bú” mại vô

Anh ưng “bọp bú” thì vô… anh hè.

Dòm mô khun chộ” ai dè

Đậu ván –  “bọp bú“, món chè chết toi!

 

Răm rau gà bóp” quê tôi

Vàng gà, đỏ ớt, nhậu rồi hết chê.

Bột lọc bọc con tôm đê

Chồng quê, em lấy chẳng mê chồng giàu.

 

Cháo Vạt giường với cá tràu

Bột gạo, hành mỡ thương nhau suốt đời.

Bánh sắn Quảng Trị ngon ơi

Nhưn thịt, hành, ớt nhớ thời tuổi thơ.

 

Xôi Lào từ thuở ầu ơ

Lò than, nồi chõ, mẹ chờ xới ra.

Gà Trại Lộc, bống Bích La

Tôm đồng Mai Lĩnh, vải nhà La vang.

 

Khoai từ Trà Bát, quán Ngang

Khe Sanh đặc sản gà rang ngóc đầu.

Nếp thơm làm áo thơm lâu

Diên Sanh bánh lọc, đãi nhau xôi đùm.

 

Ai về Bến Hải tin dùm

Hiền Lương uống chén rượu mừng đẹp duyên.

Quảng Trị khúc ruột nối liền

Quê hương huyền thoại 3 miền mến thương!

 

 31. TỈNH THỪA THIÊN-HUẾ (THUA THIEN-HUE PROVINCE)

  • NGÀN NĂM LỤC BÁT VIỆT NAM - PHẦN I

    (Vietnam Epic)           Việt Nam đất nước gấm hoa           Con Hồng, cháu Lạc hiệp hòa dựng xây.           Non sông chung bóng cờ bay           Quê hương một dải chuyền tay giữ gìn.             Vietnam is beautiful           Generations…

  • NGÀN NĂM LỤC BÁT VIỆT NAM - PHẦN II

    10. TỈNH LẠNG SƠN (LANG SON PROVINCE) Latitude: 20°27' to 22°19' North latitude Longitude: 106°06' to 107°21 East longitude Region: Northeast Area: 8.331.2 km ² (3.216.6 sq mi). Population: 731.887 Capital: Lang Son City Districts:…

  • NGÀN NĂM LỤC BÁT VIỆT NAM - PHẦN III

    21. THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG (HAI PHONG CITY) Latitude: 20°30'39" to 21°01'15" North latitude Longitude: 106°23'39 to 107°09'39" East longitude Region: Red River Delta Area: 1.520.7 km ² (587.14 sq mi). Population: 1.837.302 7 Inner Districts: Hong…

  • NGÀN NĂM LỤC BÁT VIỆT NAM - PHẦN VI (Hết cuốn 1)

    31. TỈNH THỪA THIÊN-HUẾ (THUA THIEN-HUE PROVINCE) Latitude: 16°00' to 16°8' North latitude Longitude: 107°8' to 108°2' East longitude Region: North Central Coast Area: 5.065.3 km ² (1.955.7 sq mi). Population: 1.087.579 Capital: Hue  City Town:…